Chị Lan, 42 tuổi, chủ tiệm nail ở Houston, Texas, vừa nhận được tin sốc từ luật sư di trú. Sau ba năm kiên trì chờ đợi Adjustment of Status (AOS) để chuyển từ visa B-2 sang thẻ xanh, chị được thông báo rằng hồ sơ của mình có nguy cơ cao bị yêu cầu chuyển sang consular processing. Nghĩa là chị có thể phải về Việt Nam nộp đơn xin visa thay vì được điều chỉnh tại Mỹ như trước đây.
"Em chỉ biết khóc. Hai con đang học lớp 3 và lớp 5 ở Houston, tiệm nail vừa ổn định sau dịch. Về Việt Nam xin visa nghĩa là phải đóng cửa tiệm, con cái nghỉ học, không biết bao giờ mới được về Mỹ", chị Lan chia sẻ qua điện thoại với giọng run run. Chị đã sống ở Mỹ 5 năm, nộp đơn AOS từ năm 2023 và đang ở giai đoạn phỏng vấn.
Câu chuyện của chị Lan không phải cá biệt. Hàng chục nghìn người Việt đang rơi vào tình cảnh tương tự sau khi USCIS ban hành chính sách mới.
Chuyện gì đã xảy ra?
Ngày 21 tháng 5 năm 2026, USCIS chính thức ban hành policy memo PM-602-0199. Văn bản này đánh dấu sự thay đổi lớn trong cách cơ quan di trú Mỹ xem xét đơn Adjustment of Status (AOS) – hình thức xin thẻ xanh khi đang ở trong nước Mỹ.
Thay vì coi AOS là một quy trình gần như tự động khi người nộp đơn đủ điều kiện, memo mới quy định rõ AOS là "discretionary, extraordinary form of administrative grace" – một đặc ân hành chính mang tính ngoại lệ, không phải quyền đương nhiên. Các viên chức di trú được chỉ đạo ưu tiên yêu cầu applicant rời Mỹ để thực hiện consular processing (xin visa tại lãnh sự quán Mỹ ở nước ngoài), trừ khi có lý do đặc biệt thuyết phục.
Adjustment of Status cho phép người đang ở Mỹ hợp pháp nộp đơn I-485 để trở thành thường trú nhân mà không cần rời khỏi lãnh thổ. Ngược lại, consular processing yêu cầu người nộp đơn về nước sở tại để phỏng vấn và nhận visa. Sự thay đổi này khiến nhiều người Việt lo ngại vì chi phí, thời gian và rủi ro bị từ chối visa khi đã xây dựng cuộc sống ổn định tại Mỹ.
Ảnh minh họa: Sự cấp bách trước thay đổi chính sách di trú mớiAi bị ảnh hưởng nặng nhất?
Chính sách mới ảnh hưởng mạnh nhất đến những người đang giữ visa không mang tính dual-intent – tức không cho phép ý định định cư lâu dài ngay từ đầu. Trong số đó, cộng đồng người Việt bị tác động lớn do tỷ lệ cao đang sử dụng các loại visa này.
Du học sinh F-1 là nhóm bị ảnh hưởng nặng. Nhiều sinh viên Việt tốt nghiệp, xin OPT rồi nộp AOS thông qua công việc. Giờ họ có thể bị yêu cầu về Việt Nam xin visa EB-2 hoặc EB-3 thay vì được ở lại điều chỉnh. Ước tính có hơn 50.000 người Việt đang chờ AOS trên toàn nước Mỹ, trong đó du học sinh và người thân bảo lãnh chiếm tỷ lệ lớn.
Em Nguyễn Thị Huyền, 26 tuổi, tốt nghiệp thạc sĩ tại University of Houston, đang trong giai đoạn OPT và đã nộp I-485 từ tháng 1/2025. "Em mới nhận được thông báo phỏng vấn. Nếu bị chuyển sang consular processing, em phải về Việt Nam, trong khi công việc ở công ty công nghệ đang tốt. Em không biết có nên tiếp tục ở lại hay không", Huyền chia sẻ.
Người trên visa B-1/B-2 kết hôn với công dân Mỹ cũng gặp khó khăn. Chị Trần Thị Mai, 35 tuổi, ở Seattle, Washington, đến Mỹ du lịch năm 2022, kết hôn với chồng Mỹ và nộp AOS năm 2023. Hồ sơ của chị đã ở giai đoạn cuối. "Nếu phải về Việt Nam xin visa CR-1, em sẽ phải xa chồng ít nhất 1-2 năm. Hai đứa con nhỏ đang học mẫu giáo", chị Mai lo lắng.
Cộng đồng người Việt cần hỗ trợ pháp lý trước thay đổi chính sách di trúNgười trên visa J-1 và TN cũng nằm trong diện rủi ro cao. Anh Lê Văn Khoa, 31 tuổi, nhà nghiên cứu tại Harvard với visa J-1, đã nộp AOS sau khi kết hôn. "J-1 có yêu cầu về nước 2 năm, nhưng em đã nộp waiver. Giờ với chính sách mới, em lo hồ sơ AOS bị xem xét lại từ đầu", Khoa cho biết. Ngoài ra, chủ tiệm nail, nhà hàng trên visa H-1B dù ít bị ảnh hưởng hơn nhưng vẫn phải chuẩn bị cho khả năng phỏng vấn nghiêm ngặt hơn.
Du học sinh và người lao động Việt Nam lo lắng trước chính sách AOS mớiBạn nên làm gì ngay bây giờ?
Trước thay đổi chính sách này, người Việt đang chờ AOS cần hành động chủ động thay vì ngồi chờ. Dưới đây là 5 bước cụ thể:
- Bước 1: Kiểm tra ngay tình trạng hồ sơ trên trang uscis.gov hoặc gọi đường dây USCIS 1-800-375-5283 để xác nhận xem hồ sơ có bị ảnh hưởng bởi memo mới hay không.
- Bước 2: Liên hệ ngay luật sư di trú uy tín để đánh giá rủi ro và chuẩn bị chiến lược. Không nên tự nộp đơn hoặc trả lời phỏng vấn mà không có tư vấn.
- Bước 3: Thu thập thêm bằng chứng chứng minh lý do nhân đạo hoặc hoàn cảnh đặc biệt để thuyết phục viên chức cho phép tiếp tục AOS thay vì chuyển sang consular processing.
- Bước 4: Chuẩn bị phương án dự phòng: thu thập giấy tờ xin visa tại Việt Nam (hộ chiếu, giấy khai sinh, giấy kết hôn, bằng chứng tài chính) và lên kế hoạch tài chính cho thời gian chờ đợi.
- Bước 5: Theo dõi cập nhật từ USCIS và các tổ chức hỗ trợ cộng đồng người Việt như VietLinker, VAA (Vietnamese American Association) để nắm thông tin mới nhất.
Hồ sơ đã nộp trước ngày 21/5/2026 vẫn được xử lý theo quy định cũ. Tuy nhiên, nếu phỏng vấn diễn ra sau ngày này, viên chức có thể áp dụng chính sách mới. Đây là lúc cần tham vấn luật sư ngay thay vì chờ đợi.
Góc nhìn chuyên gia
Luật sư di trú Sarah Johnson tại văn phòng Quarles & Brady LLP nhận định: "Memo PM-602-0199 thể hiện xu hướng siết chặt di trú của chính quyền Trump. Việc coi AOS là đặc ân thay vì quyền sẽ làm tăng đáng kể số lượng người phải rời Mỹ, gây áp lực lớn lên hệ thống lãnh sự quán." Bà Johnson khuyên người nộp đơn nên chuẩn bị kỹ lưỡng các bằng chứng về mối liên hệ chặt chẽ với Mỹ và lý do nhân đạo để có cơ hội cao nhất được giữ lại AOS.
Chuyên gia di trú cũng cảnh báo rằng chính sách này có thể dẫn đến tình trạng quá tải tại các lãnh sự quán Mỹ ở Việt Nam, khiến thời gian chờ phỏng vấn kéo dài hơn dự kiến.
Cập nhật thông tin và tham vấn luật sư là bước quan trọng nhất hiện tạiKết luận
Chính sách mới của USCIS đánh dấu bước ngoặt quan trọng đối với cộng đồng người Việt tại Mỹ. Những ai đang chờ AOS cần hành động ngay, thu thập thông tin chính xác và tham vấn luật sư uy tín. Việc chuẩn bị sớm sẽ giúp giảm thiểu rủi ro và bảo vệ cuộc sống ổn định đã gây dựng tại Mỹ. Đừng để quá muộn.
Nguồn: USCIS.gov, Quarles & Brady LLP, Boundless Immigration
Disclaimer: Bài viết mang tính tham khảo. Vui lòng tham vấn luật sư di trú cho trường hợp cụ thể của bạn.
© 2026 Vietlinker.com