Việt Nam đang khẳng định vị thế dẫn đầu Đông Nam Á trong việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo Google Gemini vào lĩnh vực học thuật. Theo thống kê mà Google công bố ngày 14/7, hơn 160.000 học sinh Việt Nam sử dụng công cụ ôn thi Gemini Canvas mỗi tháng, trong khi các nhà giáo dục tạo ra khoảng 55.000 yêu cầu hỗ trợ giảng dạy hàng ngày. Tỷ lệ câu lệnh học thuật của người Việt đạt 17%, vượt trội so với mức trung bình 11% toàn khu vực. Đây là lần đầu Google công bố báo cáo chi tiết về sử dụng Gemini tại Đông Nam Á, bao gồm Việt Nam, Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore và Thái Lan, và kết quả cho thấy Gemini là ứng dụng tăng trưởng nhanh nhất của Google trong khu vực với lượng người dùng hoạt động tăng gấp đôi chỉ trong một năm.
Sự dẫn đầu của Việt Nam không chỉ dừng ở số lượng mà còn thể hiện ở chiều sâu ứng dụng. Việt Nam có tỷ lệ sử dụng ngôn ngữ bản địa cao nhất khu vực với 89% câu lệnh bằng tiếng Việt (Thái Lan 87%, Indonesia 84%). Điều này giúp AI trở nên gần gũi và dễ tiếp cận hơn với người dùng địa phương, từ học sinh, sinh viên đến cả những nhóm ít tiếp cận công nghệ hơn. Một ví dụ điển hình là nông dân trồng trà Shan tuyết tại Lào Cai đã sử dụng Gemini để dịch thuật, soạn email, hóa đơn chuyên nghiệp bằng tiếng Anh và mở rộng kinh doanh sang thị trường châu Âu, Mỹ. Google đánh giá Gemini đang đóng vai trò “cầu nối quan trọng” giúp người Việt vươn ra toàn cầu thông qua khả năng dịch thuật và bản địa hóa vượt trội.
Tỷ lệ sử dụng Gemini theo các loại tác vụ của người dùng Việt Nam và sáu nước Đông Nam Á, được đưa ra trong báo. Ảnh chụp màn hình
Về mặt nội dung, người dùng Việt Nam tương tác mạnh với Gemini trong các lĩnh vực đòi hỏi tư duy logic và kỹ năng chuyên môn. 4% câu lệnh liên quan đến lập trình, 5% về toán học – tỷ lệ cao trong nhóm dẫn đầu khu vực. Trong khi đó, hai loại tác vụ phổ biến nhất vẫn là trò chuyện (29%) và sáng tạo nội dung (17%). Đáng chú ý, 32% câu lệnh từ Việt Nam được thực hiện qua máy tính (cao thứ hai sau Singapore), cho thấy nhu cầu sử dụng AI cho các công việc chuyên sâu, đòi hỏi sự tập trung cao hơn so với trải nghiệm di động thông thường (66%).
Ảnh minh hoạ
Đặng Thanh Nga, đại sứ sinh viên Google, chia sẻ rằng các tính năng như Gemini Canvas đóng vai trò “người bạn đồng hành” hữu ích khi ôn thi, giúp phân tích công thức toán phức tạp hay phát hiện lỗi mã nguồn. Tuy nhiên, Nga cũng nhấn mạnh: “Tư duy phản biện và kết quả hoàn thiện cuối cùng vẫn phải đến từ chính chúng tôi”. Quan điểm này phản ánh cách tiếp cận lành mạnh của nhiều người dùng Việt Nam: coi AI là công cụ hỗ trợ chứ không thay thế hoàn toàn khả năng tư duy cá nhân. AI giúp quá trình học tập trở nên nhanh chóng, hiệu quả và có tổ chức hơn, nhưng không thể thay thế nền tảng kiến thức và kỹ năng cốt lõi.
Từ góc nhìn rộng hơn, sự dẫn đầu của Việt Nam trong sử dụng Gemini cho giáo dục phản ánh những yếu tố đặc thù của quốc gia: dân số trẻ, tốc độ số hóa nhanh, và nhu cầu cải thiện chất lượng giáo dục trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Gemini không chỉ hỗ trợ học sinh ôn thi mà còn giúp giáo viên tối ưu hóa phương pháp giảng dạy, từ đó góp phần nâng cao hiệu quả hệ thống giáo dục. Bà Sapna Chadha, Phó chủ tịch Google khu vực Đông Nam Á và Nam Á, nhận định người dùng khu vực không chỉ thích nghi với AI mà còn sáng tạo cách sử dụng phù hợp với bối cảnh văn hóa và nhu cầu cá nhân. Google đặt mục tiêu biến Gemini thành “trợ lý AI hữu ích nhất” cho 600 triệu dân Đông Nam Á, đồng thời sắp triển khai rộng rãi các tác nhân AI như Gemini Spark – công cụ cá nhân hóa hoạt động 24/7, tích hợp sâu với Gmail, Docs, Slides và hỗ trợ đa ngôn ngữ địa phương từ tuần này
Tương lai của AI trong giáo dục Việt Nam hứa hẹn nhiều tiềm năng, nhưng cũng đặt ra thách thức về tiếp cận công bằng, bảo mật dữ liệu và phát triển kỹ năng số cho cả giáo viên lẫn học sinh. Việc Google liên tục mở rộng hỗ trợ ngôn ngữ và tính năng địa phương sẽ giúp thu hẹp khoảng cách, nhưng thành công cuối cùng vẫn phụ thuộc vào cách người dùng Việt Nam khai thác công cụ này một cách có trách nhiệm và sáng tạo.