PERM là bước Bộ Lao động chứng nhận rằng tuyển người nước ngoài vào một vị trí thường trú không hại lương, điều kiện làm việc và cơ hội của lao động Mỹ. Chủ lao động cần giấy này trước khi nộp đơn bảo lãnh thẻ xanh diện việc làm. Đình chỉ nghĩa là cửa đó đóng với 8 công ty, cho đến khi điều tra xong. Quy định 20 CFR 656.31 cho phép bộ giữ hồ sơ trong lúc điều tra.
Sonderling nói: “Chúng tôi sẽ không nhận bất kỳ đơn chứng nhận lao động thường trú mới nào, cũng không xử lý hồ sơ đang chờ, nếu liên quan các công ty này.” Ông nêu Cognizant, Infosys, Tata, Wipro, HCL và Capgemini, cùng Microsoft và Adobe. Ông nói từ 2009, riêng nhóm công ty gia công này đã yêu cầu gần 3 triệu lao động nước ngoài, nhận hơn 230.000 visa H-1B được duyệt và hơn 100.000 chứng nhận lao động thường trú.
Vance nói không công ty nào lạm dụng hệ thống hơn Microsoft. Ông nêu Microsoft sa thải khoảng 6.000 lao động Mỹ năm ngoái, trong khi hưởng khoảng 6.300 visa H-1B và gần 3.000 thẻ xanh. Ông gọi đó là “hệ thống tai tiếng”, và nói cứ một người bị sa thải thì bị thay bằng một người rưỡi “người hầu khế ước nước ngoài”. Thông điệp của ông: “Microsoft là công ty Mỹ rất tốt, nhưng phải thuê lao động Mỹ rất tốt.”
Reuters ghi Vance không đưa chứng cứ cụ thể cho cáo buộc dùng PERM để thay lao động Mỹ và ép lương. Thanh tra trưởng Bộ Lao động Anthony D’Esposito nói trát đã được tống đạt. Chưa có cáo trạng hình sự được công bố. Amazon, Google và Meta không nằm trong danh sách.
Microsoft trả lời trong ngày. Công ty nói khoảng 6.000 đơn H-1B năm tài chính trước, 80% là gia hạn hoặc đổi tình trạng cho nhân viên đã làm tại Microsoft, không phải tuyển người mới. Phần còn lại là người đã ở hợp pháp tại Mỹ, chuyển sang Microsoft, bằng khoảng 1% lực lượng lao động Mỹ của công ty. Công ty nói lương H-1B thuộc nhóm cao nhất trong các đơn cùng loại, và trả ngang người làm việc tương đương. Đa số nhân viên Microsoft tại Mỹ là người Mỹ. Công ty nói sẽ cung cấp thêm thông tin cho chính quyền.
Cùng buổi, Vance nói 9 đại học, gồm Harvard, Yale và Stanford, bị điều tra về visa trao đổi J-1, với cáo buộc dùng để ép lương lao động Mỹ. Đó là nhánh riêng, không phải PERM của 8 công ty.
Động thái này nối Project Firewall của Bộ Lao động, mở khoảng 200 vụ và phạt hàng triệu USD, cùng mức phí 100.000 USD cho đơn H-1B mới tuyển người từ nước ngoài.
Với người đang chờ thẻ xanh
Người Việt làm kỹ sư, kiểm thử, hoặc quản trị hệ thống tại 8 công ty này, nhất là ở Texas, California và Washington, là nhóm chịu trực tiếp. Hồ sơ PERM đang chờ bị dừng. Hồ sơ chưa nộp thì chủ lao động không nộp được qua cửa này. Visa H-1B đã có không bị thu hồi chỉ vì thông báo hôm nay. Người đang trong hàng chờ thẻ xanh theo quốc tịch vẫn phải giữ tình trạng hợp lệ. Không trả tiền cho người nhận “mở khóa” hồ sơ. Chưa có ngày hết hạn đình chỉ.
Nhận định:
Vance nói hệ thống đã “đầy gian lận” vài năm qua, và Microsoft là trường hợp nặng nhất. Sonderling gắn đình chỉ với các cuộc điều tra đang mở.
Microsoft không nhận cáo buộc thay người Mỹ bằng lao động rẻ. Công ty tách đơn gia hạn khỏi đơn tuyển mới, và nói nhóm tuyển mới đã ở Mỹ hợp pháp.
Reuters ghi chính quyền không công bố hồ sơ gian lận từng vụ trong buổi công bố. Đình chỉ là biện pháp điều tra, chưa phải kết luận tòa. Người lao động không có cửa tự nộp PERM. Cửa đó thuộc chủ lao động. Khi chủ bị khóa, người đang chờ bị kẹt theo, dù chưa bị cáo buộc gì.
