Ngày 17–18/8/2026, Bộ Quốc phòng Mỹ (Pentagon) đã chính thức thông báo yêu cầu khoảng 30 trường đại học hàng đầu nước này tiến hành rà soát toàn diện các quan hệ hợp tác học thuật, tài chính và nghiên cứu với các “thực thể nước ngoài đáng quan ngại”. Nếu không hoàn thành và cắt bỏ các quan hệ bị đánh giá là có vấn đề trước ngày 31/8, các trường có nguy cơ mất quyền tiếp cận nguồn tài trợ nghiên cứu liên bang.
Nội dung yêu cầu
Theo thông báo của Pentagon, các trường phải:
• Kiểm tra toàn bộ quan hệ với các tổ chức nước ngoài nằm trong danh sách theo Điều 1286 của Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng năm tài khóa 2019 (chủ yếu liên quan Trung Quốc, Nga, Iran) và các tổ chức gắn với Viện Khổng Tử đã đổi tên.
• Đánh giá mức độ rủi ro đối với nghiên cứu nhạy cảm hoặc thuộc diện kiểm soát xuất khẩu.
• Xây dựng kế hoạch giảm thiểu rủi ro, bao gồm việc chấm dứt các quan hệ đối tác bị coi là “có vấn đề”.
• Báo cáo kết quả trực tiếp cho Bộ Quốc phòng trước hạn 31/8/2026.
Emil Michael, Thứ trưởng phụ trách Nghiên cứu và Kỹ thuật của Pentagon, tuyên bố: “Bộ Quốc phòng không khoan nhượng với những quan hệ hợp tác học thuật gây tổn hại đến an ninh quốc gia.”
Các trường bị yêu cầu rà soát
Danh sách không được Pentagon công bố chính thức, nhưng theo các quan chức Mỹ giấu tên, bao gồm nhiều trường lớn như:
• Harvard University
• Massachusetts Institute of Technology (MIT)
• Johns Hopkins University
• Georgetown University
• University of California, Berkeley
• University of California, San Diego
• University of California, Los Angeles
• Penn State University
• Duke University
• New York University
• University of Southern California
và một số trường khác.
Mục đích và bối cảnh
Pentagon cho biết động thái nhằm bảo vệ các khoản đầu tư nghiên cứu từ ngân sách thuế của người dân Mỹ khỏi nguy cơ chuyển giao công nghệ trái phép, đánh cắp sở hữu trí tuệ và bị các đối thủ nước ngoài lợi dụng.
Đây là bước tiếp theo trong nỗ lực siết chặt an ninh nghiên cứu của chính quyền Trump, sau khi cập nhật danh sách hơn 130 tổ chức nước ngoài bị coi là rủi ro cao.
Phản ứng
Một số tổ chức đại diện các trường đại học bày tỏ lo ngại rằng yêu cầu này có thể tạo ấn tượng rằng các trường đang vi phạm mà chưa có bằng chứng cụ thể. Các trường đang khẩn trương thực hiện rà soát để tránh mất nguồn tài trợ quan trọng cho nghiên cứu quốc phòng và khoa học công nghệ.