Giáo viên công lập thuộc nhóm đủ điều kiện PSLF nếu đủ 10 năm phục vụ và 120 kỳ trả đúng chuẩn. Nhiều người đang kẹt ở bước xét hồ sơ, không phải ở bước thiếu năm công tác.
PSLF xóa nợ liên bang cho người làm chính phủ hoặc phi lợi nhuận sau 10 năm và 120 kỳ trả. Tháng nằm trong diện hoãn nợ hoặc tạm dừng thường không được tính. PSLF Buyback, lập năm 2023, cho phép nộp một khoản gộp để mua lại các tháng đó.
Washington Post ngày 5/10 đưa trường hợp Brady A. Berman, nhà tâm lý học tại Sở Sức khỏe Tâm thần bang New York. Ông có khoảng 137.000 USD nợ, đủ 10 năm công tác, nhưng thiếu 6 trong 120 kỳ vì khoản vay bị hoãn trong lúc tòa xét kế hoạch SAVE. Ông nộp Buyback từ tháng 2/2025 và vẫn chưa có trả lời. Ông nói với báo: “Giống như đang ở chốn luyện ngục. Cứ chờ và chờ, hy vọng email sẽ tới.” Tháng 3, ông chuyển sang kế hoạch trả theo thu nhập cũ. Khoản tháng tăng từ 500 USD lên 1.450 USD.
Bộ Giáo dục nói còn khoảng 82.000 hồ sơ Buyback. Cơ quan từng nói xét trong 45 ngày làm việc. Hồ sơ tòa trong vụ Liên đoàn Giáo viên Mỹ cho thấy từ tháng 5 đến tháng 7/2025, bộ nhận trung bình 10.743 đơn mỗi tháng nhưng chỉ xử lý khoảng 2.939. Tháng 8/2026 xử lý khoảng 2.500 hồ sơ. Số tồn giảm gần 7% so với tháng 4, nhưng hàng đợi vẫn lớn. Washington Post dẫn người quen việc xét duyệt: khối đơn tăng trong lúc bộ cắt nhân sự.
Một nguồn khác, dẫn hồ sơ tòa và dữ liệu liên bang, ghi cuối kỳ báo cáo còn khoảng 80.210 hồ sơ Buyback và 802.730 hồ sơ chuyển sang kế hoạch trả theo thu nhập. Hai hàng đợi cộng lại trên 880.000.
Bộ còn thu hẹp cửa Buyback về sau. Kế hoạch Repayment Assistance Plan và Tiered Standard, hai lựa chọn cho người vay mới, không được dùng Buyback. Quy tắc có hiệu lực dự kiến 1/7/2026, siết định nghĩa nơi làm “phục vụ công”, đã bị hai tòa cấp quận hủy ngày 30/6. Bộ trưởng Linda McMahon kháng cáo ngày 27/8. Phần đang bị kiện chưa áp dụng.
Séc 500 USD là bảo hiểm, không phải học phí
Từ 30/9, Bộ Tài chính bắt đầu gửi 500 USD cho hơn 950.000 người mua bảo hiểm qua HealthCare.gov, không nhận trợ cấp phí bảo hiểm, tại 30 bang dùng sàn liên bang. Thư ký tên ông Trump, đề ngày 30/9, bắt đầu gửi từ 1/10. Thư nói chính quyền Biden đã thu thừa phí vận hành sàn, và khoản này là tiền trả lại.
Nhà Trắng nói Texas có khoảng 139.000 người nhận, nhiều nhất cả nước, rồi Florida khoảng 127.900. California, New York và các bang tự chạy sàn bảo hiểm không nằm trong danh sách. Người đang nhận trợ cấp phí cũng không được.
Khoản 500 USD không xóa nợ sinh viên, không giảm học phí, không đụng PSLF. Đây là thanh toán một lần, gửi trước bầu cử giữa kỳ 3/11 khoảng năm tuần.
Thượng nghị sĩ Ron Wyden nói hôm 5/10: “Nếu muốn mua phiếu giữa kỳ, có lẽ nên bắt đầu bằng việc đừng cắt bảo hiểm của mọi người ngay từ đầu.” Brad Woodhouse, giám đốc Protect Our Care, gọi mức 500 USD là “một trò đùa”, vì nhỏ so với mức phí bảo hiểm nhiều hộ đang phải trả sau khi tín dụng thuế tăng cường hết hiệu lực.
Với cộng đồng
Người Việt làm giáo viên, điều dưỡng công, nhân viên thành phố hoặc tổ chức phi lợi nhuận nên mở tài khoản Federal Student Aid và xem bộ đếm PSLF, đừng chỉ dựa vào số năm đi làm. Hồ sơ Buyback nộp từ 2025 vẫn có thể chưa được trả lời. Ngừng trả khi chưa có thư xóa nợ có thể bị gắn nợ quá hạn.
Séc 500 USD chỉ tới người mua bảo hiểm không trợ cấp qua HealthCare.gov. Ở Texas có cửa. Ở California không, vì bang dùng sàn riêng. Không cần nộp đơn. Không liên quan hồ sơ vay sinh viên.
Nhận định:
Hai khoản tiền đang bị đặt cạnh nhau trước bầu cử, nhưng không cùng một chính sách. PSLF là lời hẹn xóa nợ sau 10 năm phục vụ công. Hàng đợi khoảng 82.000 hồ sơ Buyback cho thấy lời hẹn đó đang chậm ở khâu xét, cộng với cửa hẹp hơn cho người vay mới. Séc 500 USD là khoản hoàn phí sàn mà Nhà Trắng gọi là tiền bị thu thừa. Phe đối lập và nhóm bảo vệ bảo hiểm gọi đó là chiêu vận động, vì tới trước 3/11 và kèm thư ca ngợi thành tích. Mức 500 USD không thay một năm phí bảo hiểm, càng không phải cải cách học phí.
