Hollywood từ lâu đã là nơi phản ánh những câu chuyện nhập cư đa dạng của nước Mỹ, từ người Ý, Ireland đến Latino và châu Á. Tuy nhiên, với cộng đồng Việt Nam – một trong những nhóm nhập cư lớn nhất từ Đông Nam Á – bức tranh vẫn chưa thực sự cân bằng. Nhiều Việt kiều và nghệ sĩ trẻ đang lên tiếng rằng, dù có những tín hiệu tích cực, câu chuyện của họ vẫn chủ yếu bị giới hạn trong bối cảnh chiến tranh hoặc vai trò phụ.
Trong những năm qua, một số tác phẩm nổi bật đã cố gắng thay đổi điều này. Series The Sympathizer (HBO) với sự tham gia của dàn diễn viên Việt như Hoa Xuande, Toan Le, và Kiều Chinh đã mang đến góc nhìn phức tạp hơn về người Việt, không chỉ là nạn nhân hay kẻ thù mà là những con người có chiều sâu nội tâm. Diễn viên Hồng Châu cũng liên tục gây ấn tượng với các vai diễn sâu sắc trong The Whale, Downsizing hay gần đây là Wuthering Heights, chứng tỏ tài năng người Việt đang dần chiếm lĩnh không gian lớn hơn.
Tuy nhiên, theo các nhà phê bình và nghệ sĩ Việt kiều, những tác phẩm như vậy vẫn còn hiếm. Phần lớn phim Hollywood về Việt Nam vẫn xoay quanh Chiến tranh Việt Nam với lăng kính Mỹ trung tâm, trong khi cuộc sống hậu tị nạn, xung đột thế hệ, hành trình hội nhập và bản sắc kép của người Việt tại Mỹ chưa được khai thác sâu. Nhiều dự án độc lập như Fish, Prawn, Crab của Chris Yen hay các phim ngắn về gia đình tị nạn đang cố gắng lấp khoảng trống này, nhưng chưa tiếp cận được khán giả đại chúng.
Kiều Chinh – biểu tượng diễn viên Việt kiều kỳ cựu trong nhiều thập kỷ Hollywood.
Những thách thức và hy vọng
Lý do hạn chế có thể xuất phát từ nhiều yếu tố: thiếu kịch bản gốc từ góc nhìn Việt, rào cản tài chính khi sản xuất phim về cộng đồng thiểu số, và thói quen kể chuyện quen thuộc của Hollywood. Dù vậy, với sự trỗi dậy của thế hệ trẻ Việt kiều – những người sinh ra và lớn lên tại Mỹ nhưng vẫn giữ gìn bản sắc văn hóa – làn sóng thay đổi đang hình thành. Các liên hoan phim như Viet Film Fest tại California ngày càng thu hút sự quan tâm, trở thành nơi nuôi dưỡng và giới thiệu những câu chuyện chân thực hơn.
Hình ảnh minh họa hành trình tị nạn và ký ức hai bờ – chủ đề thường gặp nhưng chưa đủ chiều sâu trên màn ảnh lớn.
Nhiều nghệ sĩ tin rằng khi những câu chuyện đời thường về gia đình Việt, thành công của thế hệ thứ hai, hay nỗi niềm giữa hai nền văn hóa được kể một cách chân thành, Hollywood sẽ phong phú và gần gũi hơn với hàng triệu khán giả. Đây không chỉ là vấn đề đại diện mà còn là cơ hội để xã hội Mỹ hiểu rõ hơn về một cộng đồng đã cống hiến và hội nhập sâu sắc.
Với đà phát triển hiện tại, tương lai của điện ảnh Việt kiều trên Hollywood hứa hẹn sẽ đa dạng và mạnh mẽ hơn, góp phần làm phong phú thêm kho tàng câu chuyện Mỹ.
Nguồn tham khảo: Các bài phân tích từ Hollywood Reporter, Sundance, Viet Film Fest và ý kiến từ cộng đồng nghệ sĩ Việt kiều.