Bức thư ngỏ của Zelensky, được đăng tải trên trang web chính thức của Tổng thống Ukraine, đánh dấu một trong những lần hiếm hoi ông tiếp cận trực tiếp Putin kể từ khi Nga phát động chiến dịch quân sự toàn diện năm 2022. Trong thư, Zelensky nhấn mạnh: “Ukraine đề xuất chấm dứt cuộc chiến này thông qua đối thoại trực tiếp giữa chúng ta – tôi và ngài. Tôi đề nghị một cuộc gặp.” Ông kêu gọi ấn định ngày cụ thể cho cuộc gặp và khẳng định Ukraine sẵn sàng ngừng bắn toàn diện trong suốt quá trình đàm phán.
Zelensky chỉ trích sâu sắc chính sách của Putin, chỉ ra rằng người dân Nga đang mệt mỏi vì các cuộc tấn công drone và tên lửa của Ukraine, lạm phát tăng cao, thiếu hụt nhiên liệu, và sự phụ thuộc ngày càng lớn vào Trung Quốc. Ông lưu ý rằng gần một nửa thời gian cầm quyền của Putin đã dành cho cuộc chiến với Ukraine, đồng thời cảnh báo Ukraine sẽ tiếp tục chiến đấu vì sự tồn vong nếu Moscow không thay đổi.
Phản ứng từ các bên:
Phía Nga: Kremlin xác nhận đã nhận thư nhưng chưa có phản ứng chính thức mạnh mẽ. Trước đó, Putin từng bày tỏ sẵn sàng đàm phán nhưng nghi ngờ tính hợp pháp của Zelensky và mời ông đến Moscow – điều mà Ukraine bác bỏ.
Mỹ: Tổng thống Donald Trump hoan nghênh ý tưởng gặp mặt, cho rằng “sẽ rất tuyệt vời” nếu hai bên ngồi lại với nhau và cần có thỏa hiệp từ cả hai phía.
Quốc tế: Nhiều nước châu Âu theo dõi sát sao, coi đây là cơ hội tiềm năng nhưng cũng cảnh giác với các chiến thuật kéo dài thời gian của Nga.
Động thái của Zelensky diễn ra ngay sau các cuộc tấn công drone lớn của Ukraine vào các mục tiêu Nga, bao gồm St. Petersburg, giúp Kiev lấy lại một phần thế trận trên chiến trường. Đây có thể là nỗ lực tận dụng đà này để chuyển sang thế chủ động ngoại giao, tránh kịch bản chiến tranh kéo dài đến 2027-2028 mà tình báo Ukraine dự báo. Bức thư không chỉ là lời kêu gọi hòa bình mà còn mang tính khiêu khích tinh tế, buộc Putin phải đối mặt công khai với áp lực nội bộ.
Thách thức lớn: Lịch sử cho thấy các cuộc đàm phán trực tiếp giữa hai lãnh đạo khó thành công mà không có bảo đảm từ bên thứ ba (Mỹ, EU, Trung Quốc). Các vấn đề cốt lõi như lãnh thổ (Crimea, Donbas), trung lập của Ukraine, và an ninh châu Âu vẫn là rào cản khổng lồ. Putin có thể coi đề nghị này là dấu hiệu suy yếu của Ukraine, trong khi Zelensky khẳng định Ukraine không nhân nhượng về chủ quyền.
Nếu cuộc gặp diễn ra, nó có thể thay đổi cục diện toàn cầu, ảnh hưởng đến giá năng lượng, an ninh lương thực và quan hệ Mỹ-Nga-Trung. Ngược lại, nếu bị từ chối, nó củng cố hình ảnh Ukraine kiên cường và có thể thúc đẩy thêm hỗ trợ từ phương Tây. Trump có vai trò then chốt trong việc làm trung gian.
Nhiều chuyên gia đánh giá xác suất thành công thấp trong ngắn hạn do khoảng cách lập trường sâu sắc, nhưng bức thư mở ra kênh đối thoại công khai, giảm nguy cơ leo thang không kiểm soát. Đây là bước đi táo bạo của Zelensky, kết hợp giữa cầu hòa và khẳng định sức mạnh.
Bức thư ngỏ của Zelensky không chỉ là tài liệu ngoại giao mà còn là thông điệp gửi đến người dân hai nước và cộng đồng quốc tế: hòa bình có thể đạt được nếu lãnh đạo hai bên dám đối thoại trực tiếp. Tuy nhiên, con đường phía trước vẫn đầy chông gai, đòi hỏi sự kiên nhẫn, thỏa hiệp và cam kết quốc tế mạnh mẽ. Cập nhật mới nhất cho thấy thế giới đang chờ đợi phản ứng cụ thể từ Moscow.
(Bài báo dựa trên các nguồn uy tín như BBC, The Guardian, CNN, AP, Ukrinform cập nhật đến ngày 5/6/2026. Tình hình có thể thay đổi nhanh chóng.)