Sắc lệnh chỉ đạo Bộ An ninh Nội địa (DHS) và Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới (CBP) triển khai hàng loạt biện pháp mới, bao gồm tăng mức bảo lãnh (bonding requirements) cho nhà nhập khẩu, yêu cầu duy trì tài sản nội địa tối thiểu, siết chặt tiêu chuẩn đối với nhà nhập khẩu nước ngoài (foreign IORs), và áp dụng ngưỡng phạt tối thiểu 50% đối với các vi phạm. Ngoài ra, chính sách còn yêu cầu tăng cường sàng lọc, công khai thông tin và chứng nhận chuỗi cung ứng để chống trốn thuế quan.
Theo văn bản chính thức, sắc lệnh tập trung vào việc hiện đại hóa thực thi hải quan thông qua công nghệ mới và cách tiếp cận nghiêm ngặt hơn. Các nhà nhập khẩu nước ngoài sẽ phải tuân thủ quy định cao hơn khi nộp tờ khai chính thức, trong khi chỉ nhà nhập khẩu Mỹ mới được phép nộp tờ khai không chính thức. CBP cũng được giao nhiệm vụ tăng cường kiểm tra, áp dụng hình thức phạt cứng rắn hơn và hạn chế quyền giảm nhẹ phạt của cơ quan.
Chính quyền Trump ước tính các biện pháp này có thể mang lại tiết kiệm từ 15 tỷ USD trong năm đầu tiên, tăng dần lên hàng chục tỷ USD nhờ giảm thất thu thuế quan, chống hàng giả và ngăn chặn dòng fentanyl cùng các chất gây nghiện khác.
Phân Tích Và Các Góc Nhìn
Từ góc nhìn của chính quyền, đây là bước tiến quan trọng thực hiện cam kết “America First” trong thương mại, giúp bảo vệ việc làm nội địa, thu thêm ngân sách và tăng cường an ninh quốc gia. Các nhóm ủng hộ như Coalition for a Prosperous America hoan nghênh sắc lệnh, coi đây là cải tổ lớn nhất về trách nhiệm của nhà nhập khẩu trong một thế hệ.
Ngược lại, một số hiệp hội thương mại và doanh nghiệp nhập khẩu lo ngại rằng các quy định mới có thể làm tăng chi phí logistics, gây chậm trễ chuỗi cung ứng và ảnh hưởng đến giá hàng hóa tiêu dùng. Phe Dân chủ chỉ trích đây là cách tiếp cận quá cứng nhắc, có nguy cơ làm tổn hại quan hệ thương mại với các đối tác quốc tế. Tuy nhiên, chính quyền khẳng định các ngoại lệ hợp lý sẽ được áp dụng cho doanh nghiệp tuân thủ tốt.
Tác Động Dự Kiến
Sắc lệnh có hiệu lực ngay lập tức và sẽ được CBP triển khai chi tiết trong những tuần tới. Đây là một phần trong chuỗi hành động của Tổng thống Trump nhằm củng cố kiểm soát biên giới và hệ thống thương mại, tiếp nối các chính sách trước đó về thuế quan và di trú. Cộng đồng kinh doanh quốc tế đang theo dõi sát sao cách CBP thực thi để đánh giá tác động thực tế đến hoạt động xuất nhập khẩu toàn cầu.
Với động thái này, Tổng thống Trump một lần nữa khẳng định quyết tâm sử dụng công cụ hành pháp để bảo vệ lợi ích kinh tế Mỹ trong bối cảnh thương mại toàn cầu đầy thách thức.