Washington, ngày 30/5/2026 – Tổng thống Donald Trump đã chủ trì cuộc họp kéo dài khoảng hai giờ tại Phòng Tình huống Nhà Trắng để đưa ra “final determination” (quyết định cuối cùng) về một đề xuất thỏa thuận với Iran. Theo các nguồn tin từ chính quyền Mỹ, thỏa thuận tạm thời này nhằm kéo dài lệnh ngừng bắn hiện tại thêm 60 ngày, mở lại giao thông hàng hải tự do qua Eo biển Hormuz – tuyến đường quan trọng vận chuyển khoảng 20% dầu mỏ thế giới – và khởi động các cuộc đàm phán sâu hơn về chương trình hạt nhân của Tehran.
Phó Tổng thống JD Vance đã nhiều lần bày tỏ sự lạc quan. Ông cho biết các bên đang “rất gần” một thỏa thuận nhưng vẫn còn một số điểm về ngôn ngữ liên quan đến kho dự trữ uranium làm giàu cao và mức độ làm giàu của Iran. Vance nhấn mạnh: Mỹ đang ở vị thế có thể đẩy lùi đáng kể chương trình hạt nhân của Iran trong dài hạn, không chỉ trong nhiệm kỳ hiện tại.
Theo dự thảo khung, Iran cam kết không theo đuổi vũ khí hạt nhân, dỡ mìn khỏi Eo biển Hormuz trong vòng 30 ngày, trong khi Mỹ nới lỏng một phần phong tỏa hải quân và xem xét miễn trừ một số lệnh trừng phạt dầu mỏ. Đổi lại, Mỹ sẽ hỗ trợ giám sát và tiêu hủy vật liệu hạt nhân đã làm giàu dưới sự phối hợp với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA).
Việc đạt được thỏa thuận tạm thời này có thể mang lại sự ổn định ngắn hạn cho thị trường năng lượng toàn cầu, giúp giảm áp lực lạm phát và hỗ trợ chuỗi cung ứng quốc tế sau nhiều tháng gián đoạn. Tuy nhiên, thành công lâu dài phụ thuộc vào khả năng xây dựng lòng tin giữa hai bên – một thách thức lịch sử khó khăn. Nếu Trump phê duyệt và Iran tuân thủ, đây sẽ là bước ngoặt ngoại giao quan trọng, khẳng định lập trường cứng rắn của Mỹ trong việc ngăn chặn phổ biến vũ khí hạt nhân mà không dẫn đến xung đột toàn diện. Ngược lại, bất kỳ trở ngại nào cũng có thể làm leo thang căng thẳng trở lại, ảnh hưởng trực tiếp đến giá dầu và an ninh khu vực Trung Đông.
Hiện tại, chính quyền Trump vẫn giữ thái độ thận trọng, nhấn mạnh rằng Iran phải cam kết rõ ràng “không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân”. Iran chưa xác nhận chi tiết thỏa thuận và một số quan chức Tehran cho rằng Mỹ đang đưa ra “yêu cầu quá mức”. Cộng đồng quốc tế đang theo dõi sát sao, với hy vọng một giải pháp ngoại giao sẽ giúp giảm thiểu rủi ro xung đột rộng lớn hơn.
Bài báo sẽ được cập nhật khi có thông tin mới từ Nhà Trắng hoặc Tehran.