Theo USA Today, các nhà khoa học từ Đại học Massachusetts Amherst (UMass Amherst), Viện Công nghệ Massachusetts Sea Grant và Trung tâm Nghiên cứu Bờ biển đã xác nhận sự hiện diện của nghêu Nhật (Ruditapes philippinarum) đang sinh sản dọc theo bờ biển Massachusetts. Đây là lần đầu tiên loài này thiết lập quần thể tại vùng tây bắc Đại Tây Dương – khu vực cuối cùng ở Bắc bán cầu trước đây chưa bị xâm chiếm bởi loài nghêu này.
Nhóm nghiên cứu phát hiện nghêu Nhật trưởng thành và bằng chứng sinh sản tại nhiều địa điểm từ cảng Boston đến Cape Cod. Phát hiện này mở ra cơ hội hiếm hoi để quan sát một loài xâm hại phát triển trong hệ sinh thái mới. Các nhà khoa học đang khẩn trương xác định mức độ lan rộng và khả năng cạnh tranh với loài bản xứ hoặc thay đổi môi trường ven biển.
Nghêu Nhật, còn gọi là nghêu Manila, có nguồn gốc từ vùng biển châu Á (từ Sakhalin của Nga đến Nhật Bản và miền nam Trung Quốc). Loài này lan rộng toàn cầu qua du nhập tình cờ và giới thiệu có chủ đích. Ngành công nghiệp khai thác và nuôi trồng nghêu Nhật mang lại giá trị thương mại toàn cầu khoảng 7-7,4 tỷ USD mỗi năm nhờ chất lượng thịt vượt trội và hương vị ngọt đậm đà.
Nghêu Nhật thường vùi trong cát, bùn hoặc sỏi ở vùng nước nông ven biển, lọc hạt nhỏ và sinh vật phù du. Tuy nhiên, các nhà khoa học cảnh báo quần thể nghêu Nhật có thể lấn át loài bản xứ và tái định hình hệ sinh thái ven biển.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Biological Invasions ghi nhận các quan sát từ năm 2023 đến 2025. Nghêu trưởng thành có kích thước 31-71 mm, trong khi mẫu từ phù sa cho thấy nghêu non 1-7 mm – chứng tỏ chúng đang phát triển thành quần thể ổn định.
Theo Fox Weather, các nhà khoa học vẫn chưa rõ nghêu Nhật xâm nhập vào vùng New England bằng cách nào hoặc tốc độ lan rộng. Phát hiện này bổ sung vào danh sách ngày càng dài các loài xâm hại ảnh hưởng đến Đại Tây Dương.
Dù vậy, một số nhà nghiên cứu cho rằng nghêu Nhật có thể mang lại lợi ích sinh thái nhất định, như cung cấp thức ăn cho chim biển, cua và các động vật săn mồi khác, giảm áp lực lên ngao bản xứ.
Theo nhà khoa học hải dương Aly Putnam (UMass Amherst), câu hỏi lớn nhất hiện nay là liệu nghêu Nhật có trở thành “thảm họa sinh thái mới” tại Mỹ hay không. Các nhà khoa học đang chạy đua với thời gian để đánh giá và đề xuất các biện pháp quản lý kịp thời.
Nguồn tham khảo:
USA Today, Fox Weather, Biological Invasions, UMass Amherst (cập nhật 22/7/2026).
Tác giả: Biên tập viên chuyên mục Khoa học – VietLinker News.