"Em Linh, sinh viên ngành Khoa học máy tính tại Đại học Minnesota, bàn tay run lên khi gọi điện về cho ba mẹ ở Hà Nội. Vừa tốt nghiệp loại giỏi, Linh nuôi hy vọng sẽ xin được thẻ xanh để ở lại làm việc hợp pháp. Nhưng tin tức về quy định mới khiến giấc mơ Mỹ của em bỗng trở nên xa vời hơn bao giờ hết."
Không riêng gì Linh, hàng nghìn gia đình Việt có con đang du học tại Mỹ đang đứng ngồi không yên trước thay đổi mới từ Sở Di trú Mỹ (USCIS). Hành trình từ visa sinh viên đến tấm thẻ xanh vốn đã nhiều thử thách, nay lại thêm một cánh cửa bị khép lại.
Chuyện gì đã xảy ra?
Ngày 21/5 vừa qua, USCIS (Sở Di trú và Nhập tịch Mỹ) đã ra chỉ đạo mới, thay đổi cách thức xét duyệt hồ sơ chuyển diện từ visa sinh viên (F-1) lên thường trú nhân (thẻ xanh). Theo đó, nộp đơn xin thay đổi tình trạng (adjustment of status) từ trong nước Mỹ bị xem là ngoại lệ, không còn là quy trình tiêu chuẩn.
Trước đây, nhiều sinh viên quốc tế, trong đó có hàng nghìn bạn trẻ Việt Nam, thường lợi dụng "kẽ hở" này để ở lại Mỹ sau tốt nghiệp, xin việc hoặc kết hôn. Nay cửa chuyển diện đã hẹp lại đáng kể, thắt chặt dòng chảy định cư của du học sinh từ bên trong nước Mỹ.
Đây là động thái mới nhất trong nỗ lực kiểm soát chặt hơn dòng người nhập cư hợp pháp vào Mỹ, giữa lúc các vấn đề biên giới và lao động nhập cư ngày càng nóng bỏng trên chính trường xứ cờ hoa.
Ảnh hưởng đến người Việt tại Mỹ
Anh Minh, chủ tiệm phở ở San Jose, chia sẻ: "Nhiều năm nay, tiệm của tôi vẫn nhận các em sinh viên mới ra trường, chờ giấy tờ chuyển diện để làm lâu dài cho quán. Giờ quy định mới, không biết có giữ được người hay không, phải tính lại kế hoạch nhân sự." Theo thống kê của Bộ Giáo dục Mỹ, hiện có hơn 20.000 sinh viên Việt Nam đang theo học tại các trường đại học, cao đẳng trên khắp nước Mỹ (2024). Trong số đó, mỗi năm có hàng nghìn em tốt nghiệp và tìm kiếm cơ hội ở lại.
Quy định mới khiến nhóm sinh viên chuẩn bị hoặc vừa tốt nghiệp rơi vào thế khó. Cánh cửa chuyển từ visa F-1 sang thẻ xanh theo diện việc làm hoặc gia đình bị siết lại, buộc nhiều bạn phải về nước hoặc tìm hướng khác (ví dụ: xin visa H-1B, đầu tư, kết hôn với công dân Mỹ...).
Chị Phương, kỹ sư IT tại Seattle, đang hỗ trợ em gái làm hồ sơ chuyển diện, lo lắng: "Gia đình tôi đã bỏ ra hơn 60.000 USD tiền học phí và sinh hoạt cho em từ 2019 đến nay, giờ không biết con đường thẻ xanh có còn khả thi. Nếu phải về nước ngay sau khi tốt nghiệp thì quá lãng phí."
Ngoài ra, các chủ tiệm nail, nhà hàng, doanh nghiệp nhỏ người Việt tại Mỹ vốn hay tuyển sinh viên mới ra trường, nay cũng lao đao khi nguồn lao động trẻ có nguy cơ sụt giảm. Không chỉ sinh viên, các gia đình chuẩn bị cho con đi du học cũng phải cân nhắc lại bài toán đầu tư – định cư.
Bạn nên làm gì?
Điều quan trọng nhất lúc này là chủ động cập nhật thông tin và chuẩn bị hồ sơ kỹ lưỡng, tránh rơi vào thế bị động trước các thay đổi pháp luật:
- Tìm hiểu kỹ mọi lựa chọn hợp pháp: Xem xét chuyển qua các loại visa khác như H-1B (lao động chuyên môn cao), O-1 (tài năng đặc biệt), hoặc EB-3 (lao động tay nghề). Mỗi diện có điều kiện riêng, nên cân nhắc phù hợp với năng lực và ngành nghề.
- Chủ động xin thực tập OPT/CPT ngay khi còn là sinh viên, để kéo dài thời gian ở lại và tích lũy kinh nghiệm.
- Chuẩn bị hồ sơ từ sớm: Hồ sơ xin chuyển diện thường phức tạp, cần dịch thuật, xác thực giấy tờ. Nếu định xin qua diện việc làm, nên chủ động tìm nhà tuyển dụng hỗ trợ visa từ đầu.
- Tham khảo ý kiến luật sư di trú uy tín: Đừng tự ý làm hồ sơ nếu chưa rõ luật mới. Truy cập trang chính thức của USCIS: uscis.gov hoặc gọi 1-800-375-5283 để được tư vấn.
- Cập nhật hạn nộp hồ sơ: Hạn nộp OPT thường trong vòng 60 ngày kể từ ngày tốt nghiệp. Đừng để lỡ thời gian vàng này.
Hành trình sang Mỹ học tập, tìm kiếm cơ hội và khát vọng định cư của người trẻ Việt giờ đây thêm nhiều chông gai, nhưng không đồng nghĩa với hết hy vọng. Những thay đổi về luật là hồi chuông cảnh báo để mỗi gia đình, mỗi bạn trẻ chuẩn bị kỹ lưỡng hơn, chủ động thích nghi và không ngừng cập nhật. "Con đường đến Mỹ chưa bao giờ dễ dàng, nhưng người Việt mình vốn nổi tiếng kiên cường và biết cách vượt khó để vươn lên."
Disclaimer: Bài viết mang tính tham khảo. Độc giả nên tìm hiểu thêm từ nguồn chính thống trước khi quyết định. © 2026 Vietlinker.com