Budapest đang chứng kiến những ngày đầy căng thẳng chính trị khi Viktor Orbán – người từng thống trị chính trường Hungary trong gần hai thập kỷ – bước ra khỏi vai trò Thủ tướng và dẫn dắt phe đối lập trong một cuộc phản kháng quyết liệt. Trong tuyên bố mới nhất, Orbán kêu gọi người ủng hộ “chống lại tyranny” của chính phủ đương nhiệm, đặc biệt là kế hoạch sửa đổi Hiến pháp nhằm loại bỏ Tổng thống Tamás Sulyok.
Orbán, hiện là Chủ tịch Fidesz, đã đăng tải “Tuyên bố Kháng cự” trên mạng xã hội, khẳng định chính phủ của Thủ tướng Péter Magyar (đảng Tisza) đang “phá hoại nhà nước pháp quyền” và “xây dựng chế độ độc tài”. Ông kêu gọi mọi công dân Hungary “sử dụng mọi công cụ hòa bình, cả trong và ngoài Quốc hội, để chống lại lạm quyền”.
Ông Viktor Orban dự một sự kiện ở Vienna, Áo ngày 20/6. Ảnh: AFP
Biểu tình “Stop Tyranny” và sự chia rẽ sâu sắc
Đỉnh điểm là cuộc biểu tình lớn mang tên “Stop Tyranny” (Dừng lại sự chuyên quyền) được Fidesz và đảng Dân chủ Cơ đốc KDNP tổ chức trước Dinh Tổng thống Sándor Palace tại Budapest. Hàng nghìn người ủng hộ Orbán đã tụ tập, cầm cờ Hungary và biểu ngữ chỉ trích chính phủ mới. Cựu Tổng thống János Áder phát biểu nhấn mạnh rằng việc sửa đổi Hiến pháp để bãi nhiệm Tổng thống Sulyok là “sự hủy hoại nhà nước pháp quyền Hungary”.
Chính phủ Magyar – sau chiến thắng vang dội tháng 4/2026 – đang thúc đẩy loạt cải cách lớn, bao gồm giới hạn nhiệm kỳ nghị sĩ, cải tổ tư pháp và thành lập cơ quan điều tra các cáo buộc lạm dụng tài chính dưới thời Orbán. Phe đối lập cho rằng đây là nỗ lực “thanh trừng chính trị” và vi phạm Hiến pháp.
Orbán dù không trực tiếp tham dự một số cuộc biểu tình nhưng liên tục thúc đẩy trên mạng xã hội, biến chúng thành biểu tượng của phong trào kháng cự. Ông tuyên bố Fidesz sẽ hỗ trợ “các nạn nhân của chế độ chuyên quyền” và ghi nhận mọi vi phạm pháp luật.
Thủ tướng Hungary Peter Magyar trong lễ nhậm chức tại quốc hội hồi tháng 5. Ảnh: AFP
Phân tích chính trị sâu sắc
Sự trở lại mạnh mẽ của Orbán phản ánh sự chia rẽ sâu sắc trong xã hội Hungary. Sau nhiều năm bị chỉ trích là “dân túy” và thân Nga, Orbán giờ đây đóng vai “người bảo vệ dân chủ” trước chính phủ mới được EU ủng hộ. Phe Magyar cáo buộc Fidesz tham nhũng quy mô lớn, trong khi Orbán cho rằng đây là “cuộc săn phù thủy” nhằm loại bỏ hoàn toàn ảnh hưởng của Fidesz.
Các chuyên gia nhận định phong trào “Kháng cự” của Orbán có thể kéo dài và gây bất ổn chính trị, đặc biệt khi Hungary đang đối mặt với thách thức kinh tế và áp lực từ Brussels. Việc Orbán thành công huy động đám đông cho thấy ông vẫn giữ được sức ảnh hưởng lớn dù đã mất ghế Thủ tướng.
Tình hình Hungary hiện nay không chỉ là cuộc đấu tranh nội bộ mà còn là bài kiểm tra cho nền dân chủ châu Âu. Liệu chính phủ mới có duy trì được sự ổn định hay phong trào của Orbán sẽ dẫn đến khủng hoảng hiến pháp kéo dài?
Nguồn tham khảo:
AP News, The Guardian, Telex, Euronews, và các tuyên bố chính thức từ Fidesz (cập nhật đến 22/7/2026).
Tác giả: Biên tập viên chuyên mục Châu Âu – VietLinker News.