CISA cho biết trong tháng 7/2026 đã ghi nhận hoạt động mạng độc hại nhắm vào hơn 100 hệ thống thuộc ngành nước và nước thải (WWS) của Mỹ. Đây là mức quy mô lớn nhất được cơ quan này công bố liên quan đợt tấn công hạ tầng nước hồi cuối tháng 7.
Các hệ thống bị nhắm chủ yếu là bộ điều khiển logic lập trình (PLC) – thiết bị tự động hóa bơm, van, áp suất và định lượng hóa chất – khi chúng được kết nối trực tiếp ra internet hoặc qua modem di động.
Quy mô và địa bàn
FBI trước đó cho biết các công ty cấp thoát nước ở ít nhất 7 bang đã báo cáo sự cố; một số nguồn sau đó nêu ít nhất 12 bang. Minnesota bị ảnh hưởng nặng nhất với hơn 30 hệ thống cộng đồng bị tấn công vào 26–27/7. Các bang khác được nhắc đến gồm Michigan, South Dakota, Georgia, New Jersey và Alabama.
CISA nêu rằng một số vụ xâm nhập cho phép thay đổi mật khẩu, khóa người vận hành, ngắt kết nối thiết bị, thậm chí tắt quy trình dừng khẩn cấp và báo động – tạo ra “điều kiện không an toàn” mà không thông báo cho nhà điều hành.
Hậu quả thực tế: một số nhà máy phải chuyển sang vận hành thủ công, một số địa phương ban hành thông báo đun sôi nước. CISA và các bang khẳng định chưa ghi nhận nhiễm bẩn nguồn nước uống.
Nghi vấn và khuyến cáo
Giới chức Mỹ xem Iran là một trong các hướng điều tra, gắn với nhóm từng được liên hệ với Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), nhưng chưa công bố kết luận quy trách nhiệm chính thức. Cynthia Kaiser, cựu quan chức an ninh mạng cấp cao FBI, nhận định với Reuters rằng chiến dịch Minnesota “rất có thể” là sự tiếp nối các đợt nhắm PLC đã được cảnh báo từ tháng 4.
CISA kêu gọi các đơn vị cấp thoát nước:
• Gỡ PLC và thiết bị điều khiển công nghiệp khỏi internet công cộng càng sớm càng tốt
• Đổi mật khẩu mặc định, bật xác thực đa yếu tố
• Chỉ cho phép truy cập từ xa qua cổng bảo mật
• Giám sát liên tục lưu lượng mạng
Mỹ có hơn 150.000 hệ thống nước, phần lớn do địa phương quản lý, nhiều hệ thống nhỏ thiếu nhân sự an ninh mạng chuyên trách – đây là điểm yếu được các chuyên gia chỉ ra.
Sơ đồ quy trình xử lý nước uống cộng đồng. Nguồn: CDC
Ý nghĩa
Chuyên gia đánh giá đây là một trong những đợt tấn công hạ tầng nước nghiêm trọng nhất tại Mỹ trong nhiều năm, dù chưa làm gián đoạn nguồn cung trên diện rộng. Mục tiêu được cho là gây áp lực vận hành và cảnh báo, hơn là phá hủy lâu dài.
Việc hàng trăm hệ thống PLC vẫn lộ diện trên internet cho thấy khoảng trống bảo vệ hạ tầng thiết yếu vẫn còn lớn, đặc biệt ở các nhà máy quy mô nhỏ.