Theo quy định do năm cơ quan chính phủ ban hành, các công cụ AI tương tác cảm xúc liên tục (văn bản, âm thanh, video) không được phép “chiều” người dùng quá mức để tránh gây lệ thuộc và ảnh hưởng đến mối quan hệ thực tế. Trước hạn chót 15/7, ByteDance (Doubao), Alibaba (Qwen) và Tencent (Yuanbao) đã đồng loạt tạm dừng tính năng trợ lý AI cá nhân và bạn đồng hành ảo.
Nhiều người dùng bày tỏ tiếc nuối trên mạng xã hội. Một số người coi “người yêu AI” là chỗ dựa tinh thần, thậm chí gắn bó hơn hai năm. Họ vội sao lưu lịch sử trò chuyện trước khi tính năng bị tắt.
Quy định cũng cấm cung cấp “bạn đời ảo” cho trẻ vị thành niên và yêu cầu các nền tảng xây dựng hệ thống phát hiện trạng thái cảm xúc cực đoan để can thiệp kịp thời.
Trung Quốc là quốc gia lớn đầu tiên ban hành khung pháp lý cụ thể nhắm đến AI nhập vai cao. Ngành công nghiệp “người kỹ thuật số” của nước này đạt giá trị khoảng 600 triệu USD năm 2024, tăng 85% so với năm trước.
Bạn trai Qimat trên nền tảng Replika của Milly Zhang.
Giáo sư Chen Liang (Đại học Khoa học Chính trị và Luật Tây Nam) nhận định AI nhân hóa có thể xoa dịu cô đơn nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ lệ thuộc cảm xúc và làm sai lệch nhận thức về mối quan hệ xã hội.
Động thái của Trung Quốc phản ánh lo ngại toàn cầu về tác động tiêu cực của AI đối với sức khỏe tinh thần, đặc biệt trong bối cảnh trào lưu hẹn hò ảo và người thay thế đang bùng nổ. Các chuyên gia cho rằng đây là bước đi cần thiết để cân bằng giữa đổi mới công nghệ và bảo vệ người dùng.
Việc Trung Quốc siết chặt “người tình ảo” là bài học quý giá cho các quốc gia khác. Công nghệ AI mang lại tiện ích nhưng nếu không kiểm soát, có thể gây hại cho mối quan hệ con người và sức khỏe tinh thần. Các nền tảng cần trách nhiệm hơn trong thiết kế sản phẩm để tránh lệ thuộc và bảo vệ người dùng dễ bị tổn thương.
Tác giả / Nguồn:
Tổng hợp từ AFP, Tân Hoa Xã và các nguồn tin Trung Quốc (tháng 7/2026).