Tàu thăm dò New Horizons của NASA đã "thức giấc" thành công sau gần một năm ngủ đông, đang hoạt động tốt ở khoảng cách kỷ lục gần 9,5 tỷ km từ Trái Đất.
Theo Space, các chuyên viên tại Phòng thí nghiệm Vật lý Ứng dụng Johns Hopkins đã chuyển tàu sang chế độ ngủ đông ngày 7/8/2025. Đến ngày 23/6/2026, New Horizons tự động kích hoạt qua chuỗi lệnh lập trình sẵn và bắt đầu truyền dữ liệu thu thập trong 321 ngày qua về Trái Đất. Tín hiệu từ tàu mất khoảng 9 giờ để đến ăng-ten mặt đất do khoảng cách xa xôi.
New Horizons là tàu vũ trụ đầu tiên và duy nhất bay qua hệ sao Diêm Vương năm 2015. Năm 2019, tàu tiếp tục nghiên cứu vật thể xa nhất từng được khám phá – vi hành tinh hình người tuyết Arrokoth, cách sao Diêm Vương 1,6 tỷ km.
Hiện tại, New Horizons đang khám phá rìa hệ Mặt Trời và các thiên thể trong vành đai Kuiper – vùng không gian hình bánh vòng chứa hàng triệu thiên thể băng giá sau quỹ đạo Sao Thiên Vương. Con tàu bay với tốc độ 483 triệu km mỗi năm, ngày càng xa Trái Đất.
Sau 3 tuần nữa, New Horizons sẽ bắt đầu nghiên cứu hydro trong vùng ngoại vi nhật quyển – khu vực chịu ảnh hưởng của gió Mặt Trời. Dữ liệu này giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn ranh giới giữa vùng ảnh hưởng của Mặt Trời và không gian liên sao. Trước đó, chỉ có Voyager 1 và 2 của NASA vượt qua ranh giới này. Với thiết bị hiện đại hơn, New Horizons có khả năng phân tích chi tiết dữ liệu mà các tàu tiền nhiệm không thực hiện được.
Từ năm 2007, New Horizons đã ngủ đông 23 lần, mỗi lần kéo dài từ vài ngày đến nhiều tháng. Chế độ này giúp kéo dài tuổi thọ tàu, giảm chi phí vận hành trong khi vẫn thu thập dữ liệu khoa học thụ động.
Theo Geekspin, tàu dự kiến hoạt động đến thập niên 2030, tùy thuộc vào nguồn năng lượng từ máy phát nhiệt điện đồng vị phóng xạ (RTG) sử dụng plutonium. Nguồn pin hạt nhân này sẽ suy giảm dần theo thời gian.
New Horizons tiếp tục sứ mệnh quan trọng, mang đến những khám phá mới về rìa hệ Mặt Trời và giúp con người hiểu sâu hơn về không gian xung quanh.
Nguồn tham khảo: NASA, Space, Cnet (cập nhật tháng 7/2026). Bài viết được biên tập và phân tích độc lập.