Theo Bộ Y tế Congo, tính đến ngày 20/7/2026, đã có 2.344 ca nhiễm Ebola được xác nhận, trong đó ít nhất 930 người tử vong. Chỉ trong 24 giờ từ thứ Sáu đến thứ Bảy, có 37 ca tử vong mới – một trong những con số cao nhất kể từ khi dịch bùng phát. Hiện có 724 bệnh nhân đang được cách ly và điều trị tại các bệnh viện.
Dịch bệnh bắt đầu tại miền Đông Congo ngày 15/5/2026 và nhanh chóng lan sang 5 tỉnh, trong đó Ituri là khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Đây là đợt bùng phát Ebola phát triển nhanh nhất trong lịch sử, do virus Bundibugyo gây ra – loại ít phổ biến hơn và chưa có vaccine hay phương pháp điều trị đặc hiệu được phê duyệt.
Công tác ứng phó với dịch Ebola tại miền đông CHDC Congo đang gặp nhiều khó khăn khi số ca mắc và tử vong tiếp tục tăng - Ảnh: AFP
Đặc Điểm Lây Lan Và Tính Chất Nguy Hiểm
Ebola lây lan qua tiếp xúc với động vật hoang dã và sau đó lan giữa người qua chất dịch cơ thể như máu, nôn mửa, tinh dịch, hoặc bề mặt bị ô nhiễm. Bệnh có tỷ lệ tử vong cao và diễn biến nhanh. Sự gia tăng đột biến ca tử vong cho thấy dịch đang lan rộng khó kiểm soát, với 80% ca mới xuất phát từ chuỗi lây truyền chưa được xác định, theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO).
Nhân viên y tế tham gia ứng phó với dịch Ebola đình công tại thành phố Bunia, CHDC Congo, để phản đối tình trạng chậm trả lương. Ảnh: AP
An ninh bất ổn tại miền Đông Congo – nơi xung đột vũ trang diễn ra thường xuyên – đang cản trở nghiêm trọng nỗ lực chống dịch. Ít nhất 12 vụ tấn công vào cơ sở y tế và đội ngũ y tế đã xảy ra kể từ khi dịch bùng phát, chủ yếu do nghi ngờ và tin đồn. Nhiều nhân viên y tế đình công vì chưa được trả lương, dẫn đến 36 nhân viên y tế tử vong vì nhiễm virus.
WHO bày tỏ lo ngại sâu sắc về tốc độ lây lan vượt ngoài khả năng truy vết. Bộ Y tế Congo cho biết đang tăng cường năng lực chăm sóc bệnh nhân, với 22 ca hồi phục mới trong 24 giờ gần nhất.
Triển Vọng Và Bài Học Từ Dịch Bệnh
Đợt bùng phát Ebola lần này một lần nữa khẳng định tính dễ tổn thương của các khu vực xung đột trước các dịch bệnh truyền nhiễm. Việc thiếu vaccine và thuốc điều trị cho virus Bundibugyo càng làm tăng tính nguy hiểm. Congo cần sự hỗ trợ quốc tế mạnh mẽ hơn về an ninh, logistics và tài chính để kiểm soát dịch.
Đối với cộng đồng quốc tế, sự kiện nhắc nhở rằng an ninh y tế toàn cầu không thể tách rời khỏi ổn định chính trị và phát triển kinh tế. Nếu không hành động quyết liệt, Ebola có nguy cơ lan rộng hơn nữa, đe dọa khu vực và xa hơn.
Nguồn tham khảo: Bộ Y tế Congo, WHO, Reuters, AP (cập nhật 20/7/2026)