Washington, D.C., 20/5/2026 – Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) hôm 19/5/2026 đã chính thức truy tố bốn công ty sản xuất container lớn nhất thế giới cùng bảy giám đốc điều hành người Trung Quốc vì tham gia cartel thao túng giá container vận tải khô tiêu chuẩn trong hơn 4 năm. Các bị cáo bị cáo buộc đã phối hợp hạn chế sản lượng, thống nhất giá bán, đẩy giá container tăng vọt trong giai đoạn đại dịch, gây thiệt hại nghiêm trọng cho chuỗi cung ứng toàn cầu và người tiêu dùng Mỹ. Đây là một trong những vụ án chống độc quyền lớn nhất và quan trọng nhất nhắm vào ngành logistics quốc tế trong nhiều năm qua.
Các bên liên quan
Bốn công ty chiếm khoảng 95% sản lượng container khô tiêu chuẩn toàn cầu:
China International Marine Containers (CIMC) — Tập đoàn lớn nhất Trung Quốc.
Singamas Container Holdings Ltd. (Hong Kong/Trung Quốc).
Shanghai Universal Logistics Equipment.
CXIC Group Containers.
Bảy giám đốc điều hành người Trung Quốc bị truy tố. Trong đó, Vick Nam Hing Ma – Giám đốc Marketing của Singamas – bị bắt tại Pháp ngày 14/4/2026 và đang chờ dẫn độ về Mỹ. Sáu người còn lại vẫn đang tại ngoại, chủ yếu ở Trung Quốc.
Âm mưu cartel kéo dài
Theo cáo trạng của Tòa án Quận Bắc California, từ tháng 11/2019 đến ít nhất tháng 1/2024, các công ty và cá nhân đã:
Phối hợp họp mặt tại Thâm Quyến để đặt hạn ngạch sản xuất.
Giảm ca làm, đóng cửa tạm thời một số nhà máy.
Sử dụng camera giám sát để kiểm soát tuân thủ.
Thống nhất giá bán, loại bỏ cạnh tranh.
Kết quả: Giá container tăng gấp đôi trong giai đoạn 2019-2021, đẩy lợi nhuận của một số công ty tăng gần 100 lần (từ 19,8 triệu USD năm 2019 lên 1,75 tỷ USD năm 2021).
Tác động toàn cầu
Container khô tiêu chuẩn là “xương sống” của thương mại quốc tế, vận chuyển hàng hóa trị giá hàng nghìn tỷ USD mỗi năm đến hộ gia đình Mỹ và khắp thế giới. Âm mưu này đã góp phần làm trầm trọng hóa khủng hoảng chuỗi cung ứng đại dịch, đẩy chi phí logistics tăng cao, lạm phát hàng hóa và làm chậm trễ giao hàng toàn cầu. Người tiêu dùng Mỹ cuối cùng phải chịu thiệt hại qua giá sản phẩm cao hơn và thời gian chờ đợi dài hơn.
Vụ việc này phản ánh rõ nét rủi ro phụ thuộc vào Trung Quốc trong chuỗi cung ứng then chốt. Khi bốn doanh nghiệp Trung Quốc thống trị gần như toàn bộ thị trường container khô, khả năng hình thành cartel trở nên cao hơn, đặc biệt trong khủng hoảng như COVID-19 khi nhu cầu tăng vọt.
Đây là tín hiệu mạnh mẽ từ chính quyền Trump 2.0 và Bộ Tư pháp Mỹ:
Tiếp tục ưu tiên chống cartel nước ngoài ảnh hưởng đến an ninh kinh tế Mỹ.
Thể hiện quyết tâm thực thi luật chống độc quyền Sherman Act ngay cả với các thực thể ở nước ngoài.
Khó khăn thực thi: Việc dẫn độ các bị cáo từ Trung Quốc sẽ là thách thức lớn, nhưng DOJ khẳng định sẽ truy đuổi đến cùng, bao gồm cả các biện pháp dân sự và hợp tác quốc tế.
Vụ án cũng đặt ra câu hỏi lớn cho ngành logistics: Liệu sự tập trung sản xuất tại Trung Quốc có đang đe dọa tính bền vững và an ninh của thương mại toàn cầu? Các quốc gia nhập khẩu lớn như Mỹ, EU có cần đa dạng hóa nguồn cung container mạnh mẽ hơn không?
Kết luận: Đây không chỉ là vụ án chống độc quyền thông thường mà là một đòn cảnh báo chiến lược. Với thương mại toàn cầu ngày càng dễ bị tổn thương bởi các điểm nghẽn tập trung, các vụ việc như Fostering the Future Act hay cartel container cho thấy Mỹ đang siết chặt kiểm soát cả chuỗi cung ứng lẫn an ninh kinh tế.