USCIS Thắt Chặt Chính Sách Điều Chỉnh Tình Trạng Lưu Trú: Nhiều Gia Đình Di Dân Lo Lắng Về Tương Lai Thường Trú Và Quyền Công Dân

Chính sách PM-602-0199 được công bố ngày 21/5/2026 nhấn mạnh rằng AOS là một “hình thức cứu trợ đặc biệt theo quyền quyết định” (discretionary relief) và “hành động ân huệ hành chính”, không nhằm thay thế quy trình lãnh sự thông thường tại các Đại sứ quán/Lãnh sự quán Mỹ ở nước ngoài. USCIS khuyến khích hầu hết người xin visa di trú tạm thời (như du học sinh, lao động tạm thời, du lịch) phải rời Mỹ để nộp đơn tại nước ngoài, trừ khi chứng minh được hoàn cảnh đặc biệt xứng đáng.

Tác Động Đến Các Gia Đình Di Dân

Nhiều gia đình, đặc biệt là những người có con sinh ra trên đất Mỹ, đang bày tỏ lo ngại sâu sắc. Dù chính sách AOS không trực tiếp thay đổi quy định quyền công dân bẩm sinh (birthright citizenship) theo Tu chính án thứ 14 của Hiến pháp Mỹ, nhưng nó làm tăng rủi ro cho các gia đình khi phải rời Mỹ để hoàn tất thủ tục. Nhiều bậc phụ huynh lo sợ rằng nếu bị từ chối AOS hoặc gặp vấn đề khi quay lại Mỹ, con cái họ – là công dân Mỹ – có thể phải đối mặt với tình trạng chia ly gia đình kéo dài.

Các luật sư di trú cho biết, chính sách mới yêu cầu người nộp đơn phải chứng minh “các yếu tố tích cực nổi bật” (outstanding equities) như:

• Mối quan hệ gia đình chặt chẽ với công dân Mỹ hoặc thường trú nhân.
• Thời gian cư trú dài hạn, đóng góp cộng đồng, và lịch sử tuân thủ luật pháp.
• Hoàn cảnh y tế nghiêm trọng hoặc khó khăn cực độ nếu phải rời Mỹ.

Ngược lại, các yếu tố tiêu cực như vi phạm visa trước đây, overstaying, hoặc đơn giản là nộp AOS thay vì lãnh sự sẽ bị xem xét nghiêm ngặt hơn.

Chính quyền Trump mô tả động thái này là cách “khôi phục ý định ban đầu của luật di trú”, giảm lạm dụng và ưu tiên nguồn lực cho các trường hợp nhân đạo khẩn cấp. Người phát ngôn USCIS Zach Kahler khẳng định: “Hệ thống được thiết kế để người tạm thời rời đi sau khi hoàn thành mục đích, không biến chuyến thăm thành bước đầu tiên xin Green Card.”

Tuy nhiên, các tổ chức ủng hộ di dân như American Immigration Council cảnh báo chính sách có thể gây gián đoạn lớn cho hàng trăm nghìn hồ sơ đang chờ xử lý, tăng chi phí và rủi ro cho các gia đình. Một số chuyên gia lưu ý rằng chính sách áp dụng cho cả hồ sơ mới lẫn hồ sơ đang treo, và có thể dẫn đến nhiều Requests for Evidence (RFE) yêu cầu bổ sung chứng cứ.

Về quyền công dân bẩm sinh, dù Tòa án Tối cao Mỹ vẫn đang xem xét các thách thức liên quan đến lệnh hành pháp của Tổng thống Trump nhằm hạn chế một phần quyền này, chính sách AOS mới gián tiếp làm tăng áp lực lên các gia đình di dân khi họ phải cân nhắc rủi ro rời khỏi Mỹ.

Lời Khuyên Cho Người Nộp Đơn

Các luật sư di trú khuyên rằng:

• Người đang giữ visa “dual intent” như H-1B, L-1 có thể ít bị ảnh hưởng hơn, nhưng vẫn cần chuẩn bị hồ sơ mạnh mẽ.
• Các gia đình nên tham khảo luật sư để đánh giá trường hợp cụ thể trước khi nộp đơn hoặc rời Mỹ.
• Theo dõi Visa Bulletin hàng tháng và chuẩn bị chứng cứ về hardship nếu phải consular processing.

Chính sách này phản ánh xu hướng siết chặt di trú dưới chính quyền hiện tại, nhằm ưu tiên an ninh biên giới và tuân thủ nghiêm ngặt luật pháp. Tuy nhiên, nó cũng đặt ra thách thức lớn cho hàng triệu gia đình đang xây dựng cuộc sống tại Mỹ, giữa lúc hệ thống di trú đang chịu áp lực lớn.

Theo dõi thêm cập nhật từ các nguồn uy tín: Trang chính thức USCIS.gov và các tổ chức như American Immigration Council.