Sắc lệnh gồm 31 điều, tập trung vào các quy định ly hôn, phân ly vợ chồng và các vấn đề hôn nhân dưới góc nhìn của Taliban về luật Hồi giáo. Các điểm gây tranh cãi lớn nhất:
Hợp pháp hóa hôn nhân trẻ em: Không còn độ tuổi tối thiểu (trước đây là 16 với bé gái). Cha hoặc ông nội có quyền sắp xếp hôn nhân cho con gái trước tuổi dậy thì. Khi bé gái đến tuổi dậy thì, sự im lặng của cô ấy có thể được coi là sự đồng ý.
Hạn chế ly hôn: Bé gái đã kết hôn trước tuổi dậy thì chỉ có thể yêu cầu hủy hôn sau khi đến tuổi dậy thì, và phải qua tòa án do Taliban kiểm soát. Phụ nữ khó ly hôn nếu chồng không đồng ý.
Quyền nam giới: Đàn ông vẫn giữ quyền ly hôn đơn phương (talaq), trong khi phụ nữ bị hạn chế nghiêm ngặt.
Theo các tổ chức nhân quyền, tỷ lệ hôn nhân trẻ em ở Afghanistan đã rất cao (có thể lên đến 70% ở một số khu vực do nghèo đói và xung đột), và sắc lệnh này sẽ càng làm tình hình tồi tệ hơn.
Phản ứng quốc tế:
LHQ (UNAMA): “Đây là bước lùi nghiêm trọng khác, củng cố hệ thống phân biệt đối xử có hệ thống đối với phụ nữ và trẻ em gái. Nó phủ nhận quyền tự chủ, cơ hội và tiếp cận công lý của họ.”
Các tổ chức như Human Rights Watch, Amnesty International và các nhà hoạt động Afghanistan gọi đây là “sự thể chế hóa hôn nhân cưỡng ép và trẻ em”.
Taliban biện minh rằng sắc lệnh phù hợp với luật Hồi giáo và không ép buộc hôn nhân trẻ em.
Sắc lệnh này nằm trong chuỗi hàng trăm biện pháp hạn chế quyền phụ nữ của Taliban kể từ khi trở lại nắm quyền năm 2021: cấm bé gái học trung học và đại học, cấm phụ nữ làm nhiều công việc, quy định nghiêm ngặt về trang phục và di chuyển. Việc chính thức hóa hôn nhân trẻ em không chỉ vi phạm Công ước Quốc tế về Quyền Trẻ em (CRC) mà còn gây ra những hậu quả lâu dài:
Hôn nhân sớm dẫn đến mang thai tuổi vị thành niên, tăng nguy cơ tử vong mẹ và con, cũng như bỏ học và nghèo đói kéo dài. Afghanistan vốn đã có tỷ lệ tử vong mẹ cao nhất khu vực.
Hành động này càng làm Afghanistan bị cô lập trên trường quốc tế. Nhiều quốc gia và tổ chức viện trợ đã gắn điều kiện hỗ trợ nhân đạo với việc tôn trọng quyền phụ nữ. Tuy nhiên, Taliban dường như ưu tiên củng cố quyền lực nội bộ và áp dụng diễn giải cực đoan về Sharia hơn là cải thiện quan hệ quốc tế.
Dưới sự cai trị của Taliban, phụ nữ và trẻ em gái Afghanistan đang sống trong một trong những môi trường khắc nghiệt nhất thế giới về quyền con người. Sắc lệnh này không chỉ ảnh hưởng đến hiện tại mà còn định hình tương lai một thế hệ – khi hàng trăm nghìn bé gái có nguy cơ bị tước đoạt tuổi thơ và cơ hội phát triển.
Việc Taliban ban hành sắc lệnh hợp pháp hóa hôn nhân trẻ em là bước lùi nghiêm trọng đối với tiến bộ quyền con người ở Afghanistan. Dù chính quyền Taliban khẳng định tuân thủ luật Hồi giáo, cộng đồng quốc tế – đặc biệt là LHQ – coi đây là sự vi phạm rõ ràng các tiêu chuẩn nhân quyền cơ bản. Trong bối cảnh khủng hoảng nhân đạo đang diễn ra, tiếng nói và hành động mạnh mẽ hơn từ cộng đồng quốc tế là cần thiết để bảo vệ phụ nữ và trẻ em Afghanistan trước những chính sách ngày càng cực đoan.
Bài viết dựa trên các nguồn uy tín: NYT, NPR, The Guardian, AP, UNAMA (cập nhật đến 23/5/2026).