Sony, một trong những ông lớn của ngành công nghiệp game, vừa đưa ra thông báo gây chấn động cộng đồng khi xác nhận sẽ chấm dứt sản xuất đĩa game vật lý cho PlayStation bắt đầu từ tháng 1/2028. Theo đó, các tựa game mới sẽ chỉ được phát hành dưới dạng tải kỹ thuật số hoặc hộp game chứa mã tải về, không còn đĩa Blu-ray bên trong. Quyết định này được Sony lý giải là phù hợp với xu hướng tiêu dùng đang chuyển dịch sang kỹ thuật số, nhưng ngay lập tức vấp phải phản ứng dữ dội từ game thủ toàn cầu.
Làn sóng phản đối nhanh chóng lan rộng trên mạng xã hội, diễn đàn và các nền tảng kiến nghị. Bản kiến nghị “Don’t Kill the Disc” do một nhà bán lẻ độc lập khởi xướng đã thu hút hơn 115.000 đến gần 200.000 chữ ký chỉ trong vài ngày. Game thủ bày tỏ lo ngại rằng việc loại bỏ hoàn toàn đĩa vật lý sẽ làm suy yếu thị trường game二手 (second-hand), hạn chế khả năng chia sẻ, tặng hoặc bán lại game – những quyền lợi mà họ coi là cốt lõi của việc sở hữu game truyền thống. Nhiều người còn nhắc lại sự mỉa mai lịch sử khi Sony từng chỉ trích Microsoft vì ý tưởng tương tự trong thế hệ console trước.
Không chỉ game thủ cá nhân, một số nhà bán lẻ và thậm chí nhà phát triển cũng lên tiếng. Các cửa hàng game truyền thống lo mất nguồn thu lớn từ việc bán đĩa, trong khi một số ý kiến cho rằng Sony đang tìm cách kiểm soát chặt chẽ hơn doanh thu từ cửa hàng PlayStation Store. Bên cạnh đó, quyết định này còn làm dấy lên lo ngại về rủi ro mất quyền truy cập game nếu tài khoản bị khóa hoặc dịch vụ trực tuyến ngừng hỗ trợ sau này. Nhiều người dùng đã bắt đầu tìm cách bẻ khóa PS5 hoặc chuyển sang các nền tảng khác để bảo vệ bộ sưu tập game vật lý của mình.
Từ góc nhìn kinh tế, động thái của Sony phản ánh xu hướng toàn ngành khi chi phí sản xuất và phân phối đĩa vật lý ngày càng cao, trong khi doanh số kỹ thuật số mang lại lợi nhuận cao hơn và dễ kiểm soát. Tuy nhiên, sự phản đối mạnh mẽ cho thấy cộng đồng game vẫn gắn bó sâu sắc với giá trị văn hóa của đĩa vật lý – một hình thức sưu tầm, lưu giữ và trải nghiệm “thật” hơn so với các file số thuần túy. Việc Sony vẫn cho phép bán hộp game (chỉ chứa mã) tại cửa hàng có thể là nỗ lực xoa dịu, nhưng dường như chưa đủ để dập tắt chỉ trích.
Dù tương lai PlayStation có thể nghiêng hẳn về kỹ thuật số, làn sóng phản đối hiện tại đang là lời nhắc nhở mạnh mẽ rằng các ông lớn công nghệ không thể bỏ qua tiếng nói của người tiêu dùng. Liệu Sony có điều chỉnh quyết định hay ít nhất đưa ra các cam kết rõ ràng hơn về quyền sở hữu lâu dài cho game thủ? Câu trả lời có lẽ sẽ nằm ở cách công ty xử lý phản hồi trong thời gian tới.
Tác giả / Nguồn: Biên tập từ các nguồn tin tức công khai (IGN, Business Insider)