Một hiện tượng kỳ lạ đang thu hút sự chú ý của cộng đồng khoa học và công chúng Úc: sáu vật thể hình cầu kim loại bí ẩn dạt vào bờ biển Forrest Beach, phía bắc thành phố Townsville thuộc bang Queensland. Các vật thể này xuất hiện chỉ trong thời gian ngắn, buộc Sở Cứu hỏa Queensland, cảnh sát và Cơ quan Vũ trụ Úc phải phối hợp khẩn cấp để xác minh và xử lý.
Theo báo cáo ban đầu, năm vật thể đã được đưa vào thùng chứa chuyên dụng để đảm bảo an toàn, trong khi vật thể thứ sáu đang được lực lượng chức năng tiếp tục xử lý. Giới chức cảnh báo có thể còn nhiều vật thể tương tự tiếp tục dạt vào bờ trong những ngày tới.
Vật thể hình cầu bí ẩn xuất hiện trên bờ biển bang Queensland (Úc) - Ảnh: Sở Cứu hỏa Queensland
Phân tích từ chuyên gia: Có thể là “quả cầu không gian”
Phó giáo sư Alice Gorman, chuyên gia về không gian và rác vũ trụ tại Đại học Flinders, đã phân tích dựa trên hình ảnh hiện trường. Bà nhận định các vật thể không có dấu hiệu cháy xém hay bị nung ở nhiệt độ cao – đặc điểm thường thấy khi vật thể tái nhập bầu khí quyển với tốc độ cao.
“Điều này cho thấy chúng có thể thuộc một phần của tầng tên lửa – có thể là tầng một hoặc tầng hai – đã rơi trở lại Trái đất sau khi đưa tải trọng vào không gian”, bà Gorman giải thích. Hình dạng cầu đặc trưng rất giống với các bình chứa nhiên liệu chịu áp suất, thường được chế tạo từ hợp kim titan có khả năng chịu nhiệt cao.
Những vật thể này đôi khi được gọi là “quả cầu không gian” (space balls) và có thể tồn tại nhiều năm sau vụ phóng trước khi rơi xuống. Bà Gorman suy đoán chúng có thể xuất phát từ tên lửa Fregat của Nga, vốn sử dụng hệ thống bình chịu áp suất tương tự. Nếu đúng, bên trong chúng có thể vẫn còn sót lại hydrazine – loại nhiên liệu tên lửa cực kỳ độc hại, đòi hỏi xử lý cẩn thận.
Tuy nhiên, chuyên gia cũng lưu ý không loại trừ khả năng các vật thể có nguồn gốc từ hoạt động trên biển thông thường, và cần thêm dữ liệu để kết luận chính xác.
Bối cảnh rác vũ trụ ngày càng nghiêm trọng
Sự việc tại Queensland không phải trường hợp cá biệt. Hiện nay, hơn 30.000 mảnh rác vũ trụ đang quay quanh Trái đất, từ vệ tinh cũ đến các bộ phận tên lửa. Phần lớn rơi xuống biển, nhưng với diện tích rộng lớn, Úc thường xuyên ghi nhận các mảnh vụn rơi xuống đất liền.
Theo bà Gorman, vấn đề đang trở nên cấp bách vì số vụ phóng tên lửa tăng mạnh trong 5 năm qua, vượt tổng số vụ trước đó. “Điều đó đồng nghĩa ngày càng có nhiều vật thể quay trở lại bầu khí quyển và rơi xuống Trái đất”, bà cảnh báo.
Các vụ việc tương tự trong quá khứ đã đặt ra câu hỏi về trách nhiệm quốc tế đối với rác vũ trụ. NASA từng bị đòi bồi thường khi mảnh rác rơi thủng nhà dân, và xu hướng này có thể tiếp tục nếu không có cơ chế quản lý toàn cầu hiệu quả hơn.
Tác giả / Nguồn:
Biên tập viên chuyên mục Khoa học - Quốc tế (Tổng hợp từ The Guardian, Sở Cứu hỏa Queensland, phân tích chuyên gia Alice Gorman và các nguồn tin liên quan 2026).