Ngày 5/4/2026 (Easter Sunday), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đăng tải một bài viết mạnh mẽ trên Truth Social, chính thức đưa ra tối hậu thư với Iran liên quan đến Eo biển Hormuz – “điểm nghẽn dầu mỏ” quan trọng nhất thế giới.
Trong bài đăng, ông Trump cảnh báo rõ ràng:
“Nếu Iran không mở lại Eo biển Hormuz trước hạn chót (dự kiến tối nay hoặc muộn nhất là ngày 7/4), Mỹ sẽ tấn công các nhà máy điện, cầu cống cùng toàn bộ cơ sở hạ tầng quan trọng của họ. Chúng tôi sẽ đẩy Iran trở về thời kỳ đồ đá!”
Hiện tại, Tổng thống Trump đang tổ chức họp báo tại Nhà Trắng (1h chiều giờ EDT) để cập nhật tình hình và khẳng định “We leave no American behind”.
Eo biển Hormuz – tuyến đường huyết mạch vận chuyển hơn 20% dầu thô thế giới, hiện đang bị Iran kiểm soát. — Nguồn: alamy
Bối cảnh căng thẳng
Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển hơn 20% lượng dầu thô toàn cầu. Iran hiện đang kiểm soát và đóng cửa eo biển này sau loạt xung đột kéo dài. Mỹ và Israel cáo buộc Iran tấn công các cơ sở dầu khí và nước nặng, trong khi Tehran phủ nhận và cho rằng Mỹ - Israel mới là bên khiêu khích.
Mỹ vừa hoàn thành chiến dịch giải cứu thành công 2 phi công F-15E bị bắn rơi trên lãnh thổ Iran.
Chiến đấu cơ F-15E Strike Eagle của Không quân Mỹ – một trong hai máy bay bị Iran bắn rơi gần đây. — Nguồn: Reuters
Tác động kinh tế
Ngay sau bài đăng của Trump, giá dầu thô thế giới tăng mạnh, trong khi giá vàng giảm nhẹ. Thị trường lo ngại chiến tranh kéo dài sẽ đẩy giá xăng dầu tại Mỹ và châu Âu lên mức cao kỷ lục.
Phân tích của chuyên gia
Tướng Jack Keane (cựu Phó Tham mưu trưởng Quân đội Mỹ, chuyên gia Fox News): “Tối hậu thư của Tổng thống Trump là bước đi cần thiết để khôi phục quyền tự do hàng hải. Tuy nhiên, rủi ro leo thang thành xung đột toàn diện rất cao. Iran có khả năng đáp trả bằng tên lửa và phong tỏa eo biển lâu dài hơn dự kiến.”
Ông James Meadway (chuyên gia năng lượng, cựu cố vấn Bộ Năng lượng Anh): “Việc đóng Eo biển Hormuz khiến giá dầu Brent đã tăng hơn 30% chỉ trong 48 giờ qua. Nếu Mỹ tấn công cơ sở hạ tầng Iran, giá dầu có thể vọt lên 130-150 USD/thùng, gây lạm phát toàn cầu và suy thoái kinh tế Mỹ.”
Bà Suzanne Maloney (chuyên gia Trung Đông, Viện Brookings): “Đây không chỉ là vấn đề dầu mỏ mà còn là cuộc thử thách quyền lực giữa Mỹ và Iran. Nếu Trump thực hiện đe dọa, Iran có thể kéo dài xung đột bằng chiến tranh du kích và tấn công các căn cứ Mỹ ở khu vực.”
Phản ứng quốc tế
Nga kêu gọi Mỹ ngừng đưa ra tối hậu thư và quay lại bàn đàm phán. Các bên trung gian (bao gồm Pakistan) đang thảo luận đề xuất ngừng bắn 45 ngày.