Chính phủ Mỹ và Canada đang đẩy mạnh các cuộc đàm phán phút chót nhằm tránh việc Mỹ áp thuế quan 50% lên khoảng 20 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Canada, dự kiến có hiệu lực từ 00:01 ngày 19/8/2026 (giờ Washington).
Hạn chót sắp đến
Theo thông báo trước đó của chính quyền Trump, mức thuế 50% sẽ áp dụng đối với nhiều mặt hàng Canada, bao gồm gậy hockey, dụng cụ y tế (như que đè lưỡi), sản phẩm sữa, rượu, gỗ, xi măng và một số hàng hóa khác. Đây là lần sử dụng Điều 338 của Đạo luật Thuế quan Smoot-Hawley năm 1930 – công cụ hiếm khi được áp dụng.
Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết các cuộc đàm phán “rất căng thẳng và nhạy cảm”, và không phải lúc để công khai chi tiết. Ông đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Donald Trump vào tối ngày 17/8 để thúc đẩy tiến trình.
Nội dung đang được thương lượng
Hai bên đang thảo luận về việc giảm các mức thuế hiện hành đối với ô tô, thép và nhôm của Canada, đồng thời cân nhắc các cam kết từ phía Canada về năng lượng, khoáng sản chiến lược và hợp tác quốc phòng. Mỹ muốn Canada nới lỏng một số hạn chế đối với rượu Mỹ và sản phẩm sữa.
Khoảng 72% hàng xuất khẩu của Canada đi sang Mỹ, nên bất kỳ mức thuế mới nào cũng sẽ gây tác động lớn đến chuỗi cung ứng xuyên biên giới.
Rủi ro nếu không đạt thỏa thuận
Nếu không có thỏa thuận trước hạn chót, Canada được cho là sẽ đáp trả bằng các biện pháp trả đũa. Các nhà phân tích cảnh báo rằng việc áp thuế 50% có thể làm leo thang căng thẳng thương mại giữa hai nước láng giềng, vốn đã kéo dài nhiều tháng.
Một số nguồn tin cho biết hai bên vẫn còn bất đồng về mức giảm thuế ô tô, với Mỹ muốn giữ ở mức tối thiểu 15%, trong khi Canada đòi hỏi thấp hơn.
Gậy hockey Canada – một trong những mặt hàng bị đe dọa thuế quan. — Nguồn: The Hill
Bối cảnh
Mối quan hệ thương mại Mỹ – Canada đã chịu nhiều áp lực từ các vòng thuế quan trước đó của chính quyền Trump. Việc đe dọa mức thuế 50% được xem là đòn bẩy để buộc Canada nhượng bộ trong các lĩnh vực mà Mỹ cho là “phân biệt đối xử”.