Giải bóng rổ nữ chuyên nghiệp Mỹ WNBA đang chìm trong cuộc tranh luận nóng bỏng liên quan đến việc tham gia của vận động viên chuyển giới. Nguyên nhân bắt nguồn từ những phát biểu thẳng thắn của Sophie Cunningham, cầu thủ đội Indiana Fever.
Trong một bài phỏng vấn gần đây, Cunningham khẳng định rằng việc ngăn vận động viên chuyển giới (sinh ra là nam) thi đấu ở hạng mục nữ là “thường thức”. Cô nhấn mạnh muốn bảo vệ các cô gái trẻ trong phòng thay đồ và trên sân đấu, nơi họ “không nên phải cạnh tranh với nam giới sinh học”.
“Tôi nói những gì tôi nghĩ. Tôi cho rằng đây là điều khá hiển nhiên”, Cunningham tái khẳng định sau đó. Cô cho biết nhận được nhiều phản hồi tiêu cực vì bị cáo buộc “ghét cộng đồng chuyển giới”, nhưng nhấn mạnh mình chưa từng nói điều đó. Theo cô, việc bảo vệ quyền lợi của phụ nữ sinh học và trẻ em gái là điều cần thiết, đồng thời vẫn có thể thể hiện sự tôn trọng với cộng đồng chuyển giới.
Phát biểu của Cunningham nhanh chóng lan rộng trên mạng xã hội và thu hút cả sự ủng hộ lẫn chỉ trích. Nhiều người cho rằng cô dám nói lên điều mà không ít vận động viên nữ cũng nghĩ nhưng ngại bày tỏ. Ngược lại, một số ý kiến cho rằng quan điểm này đi ngược với tinh thần hòa nhập mà WNBA và nhiều tổ chức thể thao đang theo đuổi.
Chú thích: Một trận đấu tại WNBA All-Star – giải đấu đang đối mặt với tranh luận về chính sách vận động viên chuyển giới.
Cuộc tranh cãi này không chỉ giới hạn trong bóng rổ nữ Mỹ. Nó phản ánh cuộc đối thoại rộng hơn đang diễn ra tại Mỹ và nhiều quốc gia về công bằng thể thao, Title IX (đạo luật bảo vệ bình đẳng giới trong giáo dục và thể thao) cũng như ranh giới giữa bản dạng giới và đặc điểm sinh học trong thi đấu đỉnh cao.
WNBA lâu nay được biết đến với lập trường tiến bộ về các vấn đề xã hội. Việc một cầu thủ công khai lên tiếng phản đối sự tham gia của vận động viên chuyển giới vào giải nữ đã tạo ra sự chia rẽ nội bộ. Một số cầu thủ và cổ động viên ủng hộ quan điểm của Cunningham, trong khi số khác lo ngại rằng những phát biểu này có thể khiến giải đấu bị gắn mác phân biệt đối xử.
Đến nay, WNBA chưa đưa ra tuyên bố chính thức mới về chính sách vận động viên chuyển giới sau phát biểu của Cunningham. Liên đoàn vẫn duy trì quy định hiện hành, vốn cho phép vận động viên chuyển giới nữ thi đấu nếu đáp ứng một số điều kiện về hormone và thời gian chuyển đổi.
Các chuyên gia thể thao nhận định tranh luận này sẽ còn kéo dài. Một bên nhấn mạnh sự công bằng dựa trên đặc điểm sinh học và lợi thế thể chất, bên kia nhấn mạnh quyền được tham gia và bản dạng giới. Trong khi đó, nhiều vận động viên nữ ở các môn thể thao khác cũng bắt đầu lên tiếng mạnh mẽ hơn về vấn đề này.
Sophie Cunningham cho biết sẽ không thay đổi quan điểm của mình. Cô khẳng định sẽ tiếp tục bảo vệ những gì mình tin là quyền lợi chính đáng của phụ nữ trong thể thao. Phát biểu của cô một lần nữa đưa WNBA vào tâm điểm của cuộc tranh luận xã hội lớn, buộc giải đấu phải đối diện với câu hỏi khó về ranh giới giữa hòa nhập và công bằng thi đấu.
Cuộc tranh cãi vẫn đang tiếp diễn, phản ánh sự phân hóa sâu sắc trong dư luận Mỹ về vấn đề giới tính và thể thao. WNBA, với tư cách giải đấu nữ hàng đầu, sẽ phải tìm cách cân bằng giữa các giá trị khác nhau trong thời gian tới.