Công nghệ AI của Nvidia sắp đặt chân lên Mặt Trăng. Startup công nghệ không gian Lunar Outpost (Mỹ) vừa công bố robot tự hành thế hệ tiếp theo của họ sẽ tích hợp chip Jetson để điều khiển hệ thống lidar, giúp robot tự xây dựng bản đồ địa hình và lập kế hoạch đường đi theo thời gian thực.
Robot dự kiến được đặt trên tàu đổ bộ của Intuitive Machines và phóng lên bằng tên lửa Falcon 9 của SpaceX trong vài tháng tới, trước cuối năm 2026. Nếu sứ mệnh thành công, Jetson nhiều khả năng trở thành GPU đầu tiên hoạt động trực tiếp trên bề mặt Mặt Trăng.
Jetson dù không phải dòng chip AI mạnh mẽ nhất hiện nay như Blackwell, nhưng được thiết kế nhỏ gọn, tiết kiệm năng lượng và phù hợp với các hệ thống AI biên (edge AI). Trên Mặt Trăng, khả năng xử lý dữ liệu cảm biến ngay tại chỗ là yếu tố then chốt, vì độ trễ liên lạc với Trái Đất khá lớn và băng thông hạn chế.
Thách thức lớn nhất là môi trường khắc nghiệt. Bề mặt Mặt Trăng chịu bức xạ vũ trụ mạnh và nhiệt độ dao động cực lớn giữa ngày và đêm (đêm Mặt Trăng kéo dài khoảng 14 ngày Trái Đất). Justin Cyrus, CEO Lunar Outpost, nhấn mạnh hệ thống phải hoạt động được trong điều kiện điện năng rất thấp suốt đêm dài. Các kỹ sư đang so sánh Jetson với nền tảng máy tính bay truyền thống có kinh nghiệm không gian nhiều hơn để đảm bảo độ tin cậy.
Việc đưa GPU lên Mặt Trăng không chỉ phục vụ thám hiểm mà còn hướng tới mục tiêu dài hạn hơn: xây dựng tiền đồn và duy trì sự hiện diện của con người. Lunar Outpost tin rằng kết hợp mô hình xác định với AI vật lý sẽ giúp tạo ra lực lượng robot lao động hỗ trợ con người trong môi trường ngoài Trái Đất.
Song song với sứ mệnh robot nhỏ, công ty đang phát triển xe tự hành lớn Pegasus – phương tiện chở phi hành gia. NASA đã trao hợp đồng khoảng 220 triệu USD cho Lunar Outpost để phát triển Pegasus trong khuôn khổ chương trình Artemis. Xe này dự kiến hỗ trợ phi hành gia hoạt động tại cực nam Mặt Trăng từ khoảng năm 2028, với khả năng vận hành thủ công, tự động hoặc điều khiển từ xa.
Sự kiện này đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc đưa công nghệ máy tính tiêu dùng và AI biên vào môi trường không gian sâu. Nếu Jetson hoạt động ổn định, nó sẽ mở ra khả năng robot xử lý thông tin phức tạp ngay trên bề mặt, giảm phụ thuộc vào Trái Đất và tăng tốc độ ra quyết định trong các nhiệm vụ thực tế.
Trong bối cảnh nhiều công ty tư nhân đang cạnh tranh để xây dựng hạ tầng Mặt Trăng, việc tích hợp AI mạnh mẽ ngay từ giai đoạn đầu có thể tạo lợi thế cạnh tranh rõ rệt. Lunar Outpost đang đặt cược vào tương lai nơi robot và con người cùng làm việc bền vững ngoài Trái Đất – và chip của Nvidia có thể là một trong những “bộ não” đầu tiên góp phần hiện thực hóa điều đó.