Sắc lệnh chỉ đạo Bộ Tài chính (Treasury) và các cơ quan quản lý ngân hàng ban hành hướng dẫn (advisory) cho các tổ chức tài chính, yêu cầu xác định “các dấu hiệu đỏ” (red flags) liên quan đến:
Trốn tránh thuế lương (payroll tax evasion).
Che giấu chủ sở hữu tài khoản thực sự.
Thanh toán lương “ngầm” (off-the-books wages).
Buôn bán lao động (labor trafficking).
Sử dụng Số Thuế Cá nhân (ITIN) để mở tài khoản hoặc vay tín dụng mà không có xác nhận tình trạng hợp pháp tại Mỹ.
Tình trạng di trú của khách hàng sẽ được xem là yếu tố đánh giá rủi ro rửa tiền và rủi ro tín dụng – đặc biệt nếu khách hàng có nguy cơ bị trục xuất, dẫn đến khả năng vỡ nợ. Sắc lệnh cũng thúc đẩy sửa đổi Đạo luật Bảo mật Ngân hàng (Bank Secrecy Act) để dễ dàng thu thập thông tin hơn, đồng thời coi giấy tờ từ lãnh sự quán nước ngoài là rủi ro cao.
Đây là phiên bản “mềm” hơn so với đề xuất ban đầu. Các ngân hàng từng lo ngại một lệnh bắt buộc phải thu thập dữ liệu quốc tịch cho tất cả khách hàng cũ và mới sẽ tốn kém hàng tỷ USD, dẫn đến “debanking” (từ chối dịch vụ) hàng triệu công dân Mỹ – đặc biệt người cao tuổi, thu nhập thấp hoặc ở nông thôn không dễ dàng cung cấp hộ chiếu.
Ngành ngân hàng hoan nghênh việc tránh yêu cầu thu thập dữ liệu bắt buộc nhưng vẫn lo ngại chi phí tuân thủ và rủi ro mất khách hàng. Các hiệp hội ngân hàng trước đó đã phản đối mạnh mẽ đề xuất cứng hơn.
Người ủng hộ chính sách di trú cứng rắn cho rằng biện pháp này sẽ cắt đứt nguồn tài chính cho lao động bất hợp pháp, hỗ trợ thực thi luật di trú và bảo vệ người lao động Mỹ.
Nhà phê bình và tổ chức quyền dân sự cảnh báo đây là công cụ “debanking” gián tiếp, ảnh hưởng đến cả người hợp pháp, tăng nguy cơ phân biệt đối xử và đẩy người nhập cư vào hệ thống tài chính ngầm. Một số lo ngại tác động đến kinh tế, đặc biệt ở các ngành phụ thuộc lao động nhập cư.
Biện pháp này nằm trong chuỗi hành động di trú mạnh mẽ của Tổng thống Trump trong nhiệm kỳ hai, bao gồm tăng cường kiểm tra an ninh, xem xét lại thẻ xanh và thúc đẩy trục xuất. Chính quyền coi hệ thống tài chính là “cửa sau” mà người nhập cư bất hợp pháp đang khai thác, đồng thời liên kết với các mối đe dọa như rửa tiền từ cartel Mexico hay mạng lưới Trung Quốc.
Các chuyên gia dự đoán Treasury sẽ ban hành hướng dẫn chi tiết trong 60 ngày tới. Các ngân hàng lớn đang chuẩn bị cập nhật quy trình “Know Your Customer” (KYC) để tránh rủi ro pháp lý.
Đây là cách tiếp cận sáng tạo, sử dụng công cụ tài chính thay vì chỉ dựa vào thực thi trực tiếp của ICE. Nó có thể tăng hiệu quả trục xuất mà không cần mở rộng lớn lực lượng thực thi, nhưng cũng đặt ra thách thức về cân bằng giữa an ninh quốc gia và tiếp cận tài chính cơ bản – một nguyên tắc cốt lõi của hệ thống ngân hàng Mỹ.
