Boston Globe theo dõi tòa Chelmsford (Massachusetts) trong khoảng một tháng: thẩm phán Luciana Dubuc ra lệnh trục xuất 17 trẻ, gồm cặp song sinh 7 tuổi người Colombia, bé gái 15 tuổi Honduras, bé gái 11 tuổi Haiti. Mỗi phiên thường chỉ vài phút. Trẻ có 30 ngày kháng cáo, nhưng trong lúc đó ICE có thể bắt và đưa vào cơ sở ORR hoặc trung tâm giam gia đình. Massachusetts tháng 7 ghi nhận hơn 2.200 lệnh trục xuất — mức kỷ lục theo dữ liệu TRAC (Đại học Syracuse).
Trước đây, thẩm phán thường cho trẻ thời gian dài vì hồ sơ SIJS (trẻ bị bỏ rơi, ngược đãi) và đơn tị nạn phải qua tòa bang rồi USCIS, có thể mất nhiều năm. Từ mùa xuân–hè 2026, EOIR siết: trẻ trong trại ORR thường chỉ được hoãn khoảng 3 tuần (“rocket docket”); một số nơi mở “mega master calendar” hàng chục, thậm chí gần 100 trẻ một phiên. Nhiều thẩm phán mới được bổ nhiệm; một số thẩm phán cũ bị sa thải. Hợp đồng dịch vụ luật sư liên bang cho UAC hết hạn hè 2026, hàng chục nghìn trẻ mất nguồn luật sư miễn phí. ProPublica: lệnh trục xuất/tự nguyện rời đi đối với trẻ vị thành niên hơn 10.000 mỗi tháng — gần gấp bốn lần nhiệm kỳ Trump trước.
Người chờ phiên xử trẻ em tại tòa Seattle, tháng 7/2026. Nguồn: KUOW
Luật TVPRA vẫn yêu cầu trẻ từ nước không giáp biên phải vào thủ tục 8 U.S.C. § 1229a, không bị trục xuất nhanh như người lớn. Quy định cũng hạn chế thẩm phán nhận lời “thừa nhận có thể bị trục xuất” từ trẻ không có luật sư, người thân hoặc người giám hộ. Thực tế tại Chicago, New York, Philadelphia, Seattle: thẩm phán vẫn ra lệnh dù trẻ đang chờ SIJS hoặc tị nạn. Luật sư Laura Smith (Children’s Legal Center) nói sáu trẻ 12–17 tuổi bị ra lệnh ở Chicago dù đủ điều kiện SIJS. Tòa liên bang D.C. từng ra TRO chặn chuyến đưa trẻ Guatemala về nước năm 2025; một số vụ kiện lớp vẫn chạy.
Nhận định:
Thay đổi không nằm ở một đạo luật mới về UAC, mà ở cách điều hành tòa: thẩm phán mới, lịch 3 tuần, phiên tập thể, cắt luật sư. TVPRA và SIJS vẫn trên giấy. Trên thực tế, trẻ 7 tuổi bị ra lệnh về Colombia sau vài phút. Lệnh chưa phải máy bay ngay — còn kháng cáo 30 ngày — nhưng ICE có thể bắt trong lúc chờ. Cộng đồng luật sư gọi đây là đảo ngược thông lệ “trẻ được thời gian”; Bộ Tư pháp gọi là giảm tồn đọng. Kết quả: trẻ không người lớn bên cạnh dễ nhất bị ra lệnh, đúng nhóm luật từng thiết kế để bảo vệ.
