CIA công khai đăng tải ảnh cuộc gặp trên mạng xã hội X, cho thấy ông Ratcliffe dẫn đầu phái đoàn Mỹ thảo luận trực tiếp với phía Cuba. Một quan chức CIA giấu tên xác nhận với Reuters: Ông Ratcliffe đến Havana để “chuyển trực tiếp thông điệp của Tổng thống Trump” – Mỹ sẵn sàng đàm phán nghiêm túc về các vấn đề kinh tế và an ninh, nhưng chỉ khi Cuba thực hiện những thay đổi cơ bản.
Theo thông báo của Chính phủ Cuba và CIA, ông Ratcliffe đã hội đàm với:
Raúl Guillermo Rodríguez Castro (hay “Raulito” – cháu trai Raúl Castro, người có ảnh hưởng lớn trong giới an ninh Cuba).
Bộ trưởng Nội vụ Lázaro Álvarez Casas.
Trưởng tình báo Cuba và các quan chức cấp cao Bộ Nội vụ.
Chuyến thăm diễn ra chỉ một ngày sau khi Bộ trưởng Năng lượng Cuba thừa nhận quốc gia “không còn một giọt nhiên liệu dự trữ” (diesel và dầu đốt). Hệ thống điện quốc gia đang sụp đổ, gây ra tình trạng mất điện kéo dài 20-22 giờ/ngày ở nhiều nơi, bao gồm cả Havana. Các trạm xăng đóng cửa, bệnh viện phải dùng máy phát điện dự phòng, và người dân đổ ra đường biểu tình. Cuba đổ lỗi cho “lệnh phong tỏa” của Mỹ, trong khi Washington khẳng định các biện pháp trừng phạt nhằm thúc đẩy thay đổi chính trị.
Đây là lần thứ hai một Giám đốc CIA thăm Cuba kể từ sau Cách mạng 1959 (lần trước là John Brennan năm 2015 dưới thời Obama). Chuyến đi của ông Ratcliffe – người được Tổng thống Trump tin tưởng – cho thấy Mỹ đang sử dụng kênh tình báo làm cầu nối ngoại giao ở cấp cao nhất, đồng thời duy trì lập trường cứng rắn: không viện trợ vô điều kiện.
Góc nhìn chiến lược: Trong bối cảnh Cuba đang kiệt quệ kinh tế và phụ thuộc vào dầu mỏ từ Venezuela, Nga, Mexico (bị Mỹ siết chặt), Washington rõ ràng muốn tận dụng khủng hoảng để thúc đẩy “thay đổi cơ bản” – có thể bao gồm cải cách chính trị, giảm ảnh hưởng của Nga-Trung và mở cửa kinh tế. Đối với Cuba, việc chấp nhận cuộc gặp cho thấy Havana đang tìm cách giảm bớt áp lực, dù công khai vẫn chỉ trích “lệnh phong tỏa”.
Nhiều chuyên gia nhận định đây là tín hiệu ngoại giao hiếm hoi nhưng đầy rủi ro: nếu hai bên tìm được tiếng nói chung, có thể mở ra cánh cửa giảm căng thẳng; ngược lại, thất bại sẽ đẩy Cuba sâu hơn vào khủng hoảng và làm gia tăng bất ổn khu vực Caribe.
Chuyến thăm của Giám đốc CIA John Ratcliffe đến Havana không chỉ là sự kiện ngoại giao bất ngờ mà còn là bước đi chiến lược của chính quyền Trump trong bối cảnh Cuba đang đứng trước ngưỡng cửa sụp đổ năng lượng. Toàn cầu đang theo dõi xem liệu “cây gậy và củ cà rốt” của Mỹ có mang lại thay đổi thực sự hay chỉ làm sâu sắc thêm đối đầu Mỹ - Cuba kéo dài hơn 60 năm.