Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) vừa đưa ra cảnh báo nghiêm trọng về nguy cơ giá lương thực toàn cầu sẽ tăng trở lại trong thời gian tới. Ông Máximo Torero, Kinh tế trưởng của FAO, cho biết trong cuộc phỏng vấn với Reuters ngày 5/8/2026 rằng thế giới đang đứng trước “một đợt lạm phát lương thực mới” do sự kết hợp của nhiều yếu tố bất lợi cùng lúc.
Theo ông Torero, cuộc chiến ở Iran và xung đột kéo dài tại Ukraine đang đẩy giá dầu thô, phân bón và nhiên liệu diesel tăng cao. Việc eo biển Hormuz bị gián đoạn khiến nguồn cung phân bón từ khu vực Vịnh và khí đốt tự nhiên bị hạn chế nghiêm trọng. Đồng thời, các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu khí của Nga cũng làm giảm nguồn cung diesel và khí đốt – hai yếu tố đầu vào then chốt của sản xuất nông nghiệp. Những chi phí này đang ăn mòn biên lợi nhuận của nông dân trên toàn thế giới.
Không chỉ vậy, hiện tượng El Niño năm nay được dự báo sẽ diễn ra với cường độ mạnh bất thường. Hiện tượng khí hậu này sẽ làm thay đổi mạnh mẽ lượng mưa trên nhiều khu vực sản xuất nông nghiệp lớn, dẫn đến năng suất mùa màng sụt giảm. Úc – một trong những nước xuất khẩu ngũ cốc hàng đầu thế giới – đã dự báo sản lượng vụ đông giảm tới 21% chủ yếu vì giá nhiên liệu và phân bón tăng cao cùng với sự bất định về nguồn cung đầu vào.
Ông Torero nhấn mạnh rằng giá hàng hóa nông sản sẽ bắt đầu tăng mạnh ngay từ thời điểm hiện tại, trong khi giá thực phẩm đến tay người tiêu dùng thường có độ trễ từ 3 đến 6 tháng. Do đó, người dân sẽ cảm nhận rõ rệt sự tăng giá vào cuối năm 2026 và đặc biệt là năm 2027. Ông cảnh báo rằng sự kết hợp của xung đột địa chính trị, gián đoạn chuỗi cung ứng và biến đổi khí hậu có thể đẩy hàng chục triệu người vào tình trạng thiếu lương thực nghiêm trọng.
Hiện nay, giá một số mặt hàng như lúa mì, ngô và gạo đã có dấu hiệu tăng trong những tháng gần đây. Tuy nhiên, theo đánh giá của FAO, phần lớn mức giá hiện tại vẫn phản ánh những vụ mùa tương đối thuận lợi trước đó, chứ chưa phản ánh đầy đủ những khó khăn sắp tới. Khi chi phí đầu vào tiếp tục leo thang và thời tiết cực đoan ảnh hưởng đến sản lượng, áp lực tăng giá sẽ ngày càng rõ nét hơn.
Phân tích tác động đến cộng đồng người Việt tại Mỹ:
Đối với cộng đồng người Việt tại Mỹ, đặc biệt là các gia đình có thu nhập trung bình và thấp, việc giá thực phẩm tăng sẽ tạo thêm áp lực lên chi tiêu hàng tháng. Nhiều mặt hàng thiết yếu như gạo, dầu ăn, thịt và rau củ nhập khẩu có thể tăng giá do chi phí vận chuyển và nguyên liệu đầu vào cao hơn. Các tiệm tạp hóa Á châu và nhà hàng Việt cũng sẽ phải đối mặt với chi phí hàng hóa tăng, có thể dẫn đến việc điều chỉnh giá bán. Tuy nhiên, cộng đồng có thể chủ động theo dõi biến động giá, tận dụng các chương trình hỗ trợ thực phẩm địa phương và ưu tiên mua sắm theo mùa để giảm thiểu tác động. Về dài hạn, cảnh báo này cũng là lời nhắc nhở về tầm quan trọng của việc đa dạng hóa nguồn cung thực phẩm và hỗ trợ nông nghiệp bền vững.